Deyimler (Çıkmış Sorular)

DEYİMLER (1881-2001 ÇIKMIŞ SORULAR)

1. Aşağıdakilerin     hangisinde “ara” kelimesi başka kelimeyle birlikte deyimleşmiştir ? ÖSS-1983

A)            Arada evler,evlenmeler, ölümler duruyor

Arada yaz, kış, bahar, dünya dönüyor

B)            Benden şans, senden ona, onlardan bize

Gitmek gelmek arada , başka dünyalara .

C)            Ne bulduysak arada bulduk

Seninle benim aramda, onlarla aramızda .

D)            Hastalıklar arada

Tehlikeli değilse yararlı

E)            Derken dürülür defter, başkasına gelir   sıra

Seni aradan çıkarırlar .

 

2. Aşağıdaki  cümlelerin  hangisinde “denk”    kelimesi, deyim     içinde kullanılmıştır ? ÖSS-1987

A)  Dengin olmayan kişilerle   arka­daşlık etmeni istemiyorum .

B)  Bu iki çuvalın ağırlıklarının denk olduğunu sanmıyorum .

C)  Tatilde, denk getirebilirsem  iki

gün de İstanbul’da kalacağım .

D) Kardeşlere verilen hediyelerin denk olmasına dikkat etmeliy­diniz .

E)  Dikkat ettim, terazinin kefeleri denk değildi .

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, cümlede kullanılan deyimin açıklaması yoktur ? ÖSS-1992

A)Onu birden karşımda görünce çok şaşırdım, gözlerime inana­madım .

B)Hazırlanan taslağı henüz iyice incelemedim, ona şöyle bir göz attım .

C)Konuşmasında, dinleyicilerin ilgisini çekmeyen, konu dışı gereksiz şeyler söyledi, ağız kalabalığı etti .

D)İşe başlamadan önce deneyimli kişilerin görüşlerini sormalı, onların fikrini almalısın .

E)Bu   konu    günlerce     çalıştı, sonunda işin üstesinden geldi .

4. Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki deyim açıklamasıyla birlikte verilmiştir ? ÖSS-1994

A)  O gün şafak sökerken uyanmış , yola çıkmak üzere hazırlanmıştı .

B)  Şimdilik sabrediyor , zamanı gelince      her      şeyi      ortaya dökmeyi   düşünüyordu .

C)  Herkes aynı sorun üzerinde düşünüyordu ama hiç kimse onu açıkça dile  getirmiyordu .

D) Ona en çok duyarlık gösterdiği yönden saldırmış, onu can

evinden vurmuştu .

E)  Bu   duruma gerçekten çok üzülüyordu ama elinden hiçbir şey gelmiyordu . 

5. Aşağıdaki  cümlelerin  hangisinde açıklama,    kullanılan        deyime uygun değildir ? ÖYS-1996

A) Hiçbir şeyle ilgilenmeyen , sorumluluk duygusundan yoksun,  dünya yıkılsa umrunda olmayan bir  kişiydi .

B) Çevresindekilerden daha üstün niteliklere sahip olduğunu düşünen, kendini beğenmiş  biriydi .

C)Nereden nasıl yarar sağlanacağını bilir, her işe burnunu sokardı .

D)Bu olaydan sonra büyük bir karamsarlığa ve umutsuzluğa kapıldı , dünyası zindan oldu .

E) Söylediğiniz işle yakından ilgi­leniyor, onun üzerinde duruyor­du .

 

6. Aşağıdakilerin   hangisinde   ikinci cümle,   birinci   cümlede   kullanı­lan deyimin anlamını içermez ? ÖSS -1998

A) İş inada binmeseydi böyle çalışmazdı. Onun kendisine yardımcı olacağını, güçlük  çıkarmayacağını   anlamıştı .

B) O her işten yüzünün akıyla çıkmıştır . Bu işi de eksiksiz olarak ve başarıyla   tamamladı .

C)Sen hiç merak etme, o işini bilir . O, nereden, nasıl yarar sağlanacağını çok iyi hesaplar .

D) Sonunda o da işin içinden sıyrıldı.Bu karışık işten kendini kurtardı.

E) Canını dişine takıp işini bitirmeye çalıştı .Verilen görevi başarmak için her türlü tehlike ve sıkıntıyı   göze aldı .

 

7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kullanılan deyim, açıklamasıyla birlikte     verilmiştir ? ÖSS-1993

A) Arkadaşını gözüm ısırıyor; daha önce bir yerde görmüş gibiyim .

B) O her zaman böyledir; hep işin kolayına kaçar .

C) Dün akşam, yolculuk   heyeca­nından olacak, gözüme uyku girmedi .

D) Çocuklarının   para sıkıntısı çekmesini istemez; onlara   bol harçlık verirdi .

E) O olayı düşündükçe, tüylerim diken diken oluyor .

 

8. Yaşamımızda çok önemli bir yeri olan ekmek sözcüğü pek çok deyimde    kullanılmaktadır . Örneğin , geçim sağlayacak bir iş bulmanın zorluğunu anlatmak için “ekmek  aslanın ağzında ,

I

kendisi çalışmayıp  başkasının kazancıyla geçinme durumu için “ekmek elden su gölden” deriz . Geçimini sağlamada çok

                    II

becerikli olmayı “ekmek kapısı” deyimiyle  karşılarız .

III

“Ekmeğine göz dikmek” deyimiyle, birinin geçimini sağlayan işi

IV

elinden almaya çalışmayı anlatmak isteriz . Bir kişinin geçi­mini sağlamak için çalışmasına da ekmek kavgası” deriz .

                                                            V

Bu        parçada        numaralanmış deyimlerden        hangisi        yanlış açıklanmıştır ? ÖYS-1993

A) I                         B) II                        C) III

D) IV                      E) V

 

9. Bu ay planladığımız kadar tasarruf yapamazsak ……… demektir .

Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilir­se, cümle “bir işte ölçüyü yitirmek, duruma hâkim olamamak” anlamı kazanır ? ÖYS-1988

A)  ipin ucunu kaçırdık

B)  evdeki hesap çarşıya uyma­yacak

C)  ipi kopardık

D)  başımıza iş açacağız

E)  sudan çıkmış balığa döndük

 

10. Kısa zamanda olanları anlamıştım ; ……

sözleri, aşağıdakilerin    hangisiyle sürdürülürse   cümle “iş işten geçmiş, yapılacak bir şey kalmamış” anlamını   kazanır ? ÖYS-1989

A)  hemen eli kolu sıvamam gerekiyordu .

B)  ama atı alan Üsküdar’a  geçmişti

C)  artık işi oluruna bırakmak istemiyordum .

D)  bu işi bir oldu bittiye getirme­lerine   engel  olmalıydım .

E)  ancak, çaydan geçip derede boğulmamalıydım .

 

11. “Bu      konunun      önemini      ona anlatabilmek   için   ……”   sözleri, aşağıdakilerden hangisiyle   tamamlanırsa cümle, karşısındakini inandırmak için uzun süre konuşmak” anlamını kazanır ? ÖYS-1990

A)  sözü bağladım .

B)  hemen sözünü kestim .

C)  çok dil döktüm .

D)  derhal söz aldım .

E)  sözümü esirgemedim

 

12. Sen güle   güle git , …..; ben ona çok iyi bakarım .

Bu sözlerin , anlamca en uygun biçimde tamamlanabilmesi için, boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir? ÖSS-1990

A) bir dediğini iki etme

B) başını boş   bırakma

C) ne  hali varsa görsün

D) gözün arkada kalmasın

E) başının çaresine baksın

www.dersimizedebiyat.org

Edebiyat / Dil ve Anlatım Kaynak Sitesi

 

CEVAPLAR

1.E2.C

3.E

4.C

5.A

6.A

7.A8.C

9.A

10.B

11.C

12.D

 

Bunları da gezebilirsin.

Mecaz Anlamlı Kelimeler, Örnek Cümleler…

Mecaz Anlamlı Kelimeler Sözcüğün gerçek anlamından bütünüyle uzaklaşarak kazandığı yeni anlama “me­caz anlam” denir. Mecazlı …