Yan Anlam – 1 (Çıkmış Sorular)

YAN ANLAM (1881-2001 ÇIKMIŞ SORULAR)-1

1.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bırakmak” sözcüğü, “Uyukluyorum, arabacı da uyukluyor; sinekler bıraksa      atlar      da uyuyacak.” cümlesindeki anlamıyla kullanılmıştır? ÖSS -1981

A) Bıraksam akşama kadar sokakta oynayacak .

B) Bu araba bizi yolda bırakır.

C) Sigarayı bıraksam sağlığım düzelecek.

D) Kâr   bıraksa işinden vazgeçer miydi hiç .

E) Kâğıdı masanın üzerine bıraksaydın, görebilirdim .

 

2.  Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “göstermek” sözcüğü “kanıt göstererek inandırmak” anlamında kullanılmıştır ? ÖSS-1981

A)  Size kardeşimin resmini göstermiş   miydim?

B) Onun böyle   düşünmediğini size   göstereceğim.

C)  Ona   biraz   matematik   gösterir misiniz ?

D) Yazın, bana, makinenin nasıl kullanıldığını gösterecek.

E)  Giyim kuşamı, onu olduğundan çok    genç gösteriyor .

 

3.            I. Tuttuğunuz yol , doğru bir yol değil .

II. Tartışmada  onu tutmadığım için bana darılmış.

III.Bugün söyledikleri dünküleri tutmuyor .

IV. Öne sürdüğü görüşleri hiç kimse tutmadı .

V. Bu moda tutmadığından çabucak   eskisine dönüldü.

“Tutmak”  sözcüğü, yukarıdaki cümlelerin hangilerinde aynı anlamda   kullanılmıştır ? ÖSS-1982

A) IV. ve V .                                         B) I. ve III .

C) II .ve IV.                           D) I .ve II .           

E) III . ve V.

 

4. Aşağıdaki cümlelerden hangi­sinde “bulmak” eylemi, ötekilerden farklı  anlamda kullanılmıştır ? ÖSS-1982

A) Kristof Kolomb, Amerika’yı buldu .

B) Thomas Edison , ampulü buldu.

C) Robert Kosch , kendi   adıyla anılan    basili buldu.

D) Roald  Amundsen , Güney Kutbu’nu   buldu.

E) Pierre Curie ve eşi, radyumu buldu.

 

5. “Doktor ,hastanın     halinde    telaş edecek bir şey olmadığını söyledi .”  Telaş” sözcüğü, aşağıdaki cümle­lerden hangisinde bu cümledeki anlamıyla kullanılmıştır ? ÖSS-1982

A) Oğlunuz   çalışmışsa nasıl olsa geçer, telaş etmeyiniz .

B) Bu kadar telaş edecek ne var, daha erken,
yetişebilirsin.

C) Uzaktan  gördüm, etrafına bakmadan telaşla eczaneye girdi.

D) Biraz dikkatli   olmak gerek; bu iş telaşa gelmez .

E) Onun telaşı, bizi de çabuk olmaya  zorladı.

 

6.  Aşağıdaki cümlelerin  hangisinde “çıkmak”    sözcüğü, “ Bu  tencere­nin  bakırı çıkmış, kalaylanması gerek.” cümlesindeki ile eş an lamda kullanılmıştır ? ÖYS-1982

A) Havalar ısındı; ekinler çıkmaya   başlamış bile .

B)Yüzünde önce küçük bir sivilce çıktı, sonra da çıbana dönüştü.

C) Bugünlerde çok zayıfladı , adeta kemikleri çıktı .

D) En küçük çocuk akıllı çıktı da baba  malını toparladı .

E) Sahneye önce rejisör çıktı onu  yapıtın yazarı izledi .

 

7.  Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “hazır” sözcüğü, “ Hazır araba ile gidiyorken bu paketi  de götürüversin.” cümlesindeki ile eş anlamda kullanılmıştır ? ÖYS-1982

A) Hazır olunca bana haber ver , birlikte çıkalım .

B) Hazır elbise diye tutturdu ama denediklerinin hiçbiri uymadı .

C) Yemek hazır olana kadar   ko­nuşur,   dertleşiriz .

D) Terzi provayı hazır edince telefon edecekmiş .

E) Hazır gelmişken öteki musluklara   da bakıver .

 

8.  Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “birleşmek” sözcüğü,   “Hiçbir noktada birleşmeyen bu iki insan, çocuğun bu isteğini kabul etmeme noktasında anlaşmış bulunuyorlardı .” cümlesindeki ile eş anlamda kullanılmıştır ? ÖYS- 1982

A) Seninle köşede birleşir sonra birlikte gideriz .

B) Taşınma işinin ne ile yapılacağı konusunda birleştiler .

C) Bu iki yol köprüde  birleşiyormuş .

D) İki ayrı maddenin birleşmesinden yeni bir madde elde edilir. E) Masaları birleştirip üstüne büyük bir  örtü örttüler .

 

9.  “Biraz daha bekleyemez misiniz?” “Daha” kelimesi, aşağıdaki kul­lanımlardan hangisinde bu cümledekiyle aynı anlamdadır ? ÖYS -1983

A) Gideli daha yarım saat bile olmadı .

B) Bundan daha uygun bir öneriniz yok muydu ?

C) Bunları daha kimse görmedi .

D) Anlatsana daha neler gördün ?

E) Sizce hangisi daha güzel; bu mu ,öteki mi ?

 

10.  Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bulmak” fiili , “Belki de bir ozan olarak geçirdiği yılları ilginç bulmamış.” cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır ? ÖYS-1984

A) O kitapta, ozanın gerçek yaşam izlenimlerini taşıyan sadece iki şiir buldum .

B) Bu eserde, Tanzimat’tan Birinci Dünya Savaşı’na kadar yetişen üç kuşağı bir arada buluyoruz .

C) O klâsik soruyu bana da soruyorlar : “Yahya Kemal’in şiirlerini nasıl   buluyorsunuz ?”

D)Ozan, kitabının sunu bölümün­de, “Bazı şiirlerde savaş temasını    bulacaksınız.”

E) Çoktan beri hiç görüşmemiş olduğumuz için konuşa konuşa akşamı bulduk .

 

11. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “çalışmak” fiili, “Anneler, ne olur­sa olsun, çocuklarının isteklerini yerine getirmeye çalışırlar.”cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır ? ÖYS-1984

A) Bugünkü toplantıya vaktinde gelmeye çalışacağım .

B) Bu projeyi yetiştirebilmek için gece gündüz çalıştım .

C) Bu akşam sadece matematik çalışacağım .

D) Buraya gelmeden önce İzmir’de çalışıyordum .

E) Kışın Cumartesi günleri de çalışır .

12.Onların gelmesini nasıl özlem içinde beklerdik.”cümlesinde “na­sıl” kelimesinin cümleye kattığı anlam, aşağıdakilerden hangisiyle özdeştir ? ÖYS-1984

A) Size nasıl bir kitap vereyim ?

B) İlk yıllar nasıl istekle çalışmışlardı ?

C) Bu acılı günlere nasıl dayandık ?

D) O dağ köyüne nasıl gidecektik ?

E) Bunu size nasıl anlatsam ?

 

13. “Kelimeler kullanımlarına göre anlam kazanır; sözgelimi ‘klâsik’ kelimesini, hem olumlu hem olumsuz anlamda kullanabiliriz …”

Buna göre aşağıdakilerin hangi­sinde “klâsik” kelimesi olumsuz anlamıyla kullanılmıştır ? ÖYS-1984

A) O, klâsik yazarların başında ge­lir .

B) Bu incelemede klâsik romanlara ağırlık vereceğiz.

C)  Klâsik eserler her çağda    yaşarlığını korur .

D)  Yazınızda klâsik benzetmelere yer vermişsiniz .

E)   Klâsik edebiyat büyük ölçüde kurallara yaslanır .

 

14.  Aşağıdaki   cümlelerin hangisinde “iş”         kelimesi,         “davranış” anlamında   kullanılmıştır ? ÖSS- 1985

A) Ona borç vermekle çok iyi bir iş yaptın doğrusu .

B)  Şair , yazar   ve öğretmen olarak işi oldukça ağır .

C)  Ne tür bir iş aradığını anlayamadım .

D) Bankadaki işi uzun sürdüğü için gelememiş .

E) Bu bir zevk işi , herkes istediği gibi giyinir .

 

15.  “Meydan” kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde “Meydan­da kimseleri göremeyince yan­lış bir eve girdiğimi sandım.” cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır ? ÖSS-1985

A) Bu ilanı köy meydanına , herkesin görebileceği bir yere asmalısınız .

B) Müdür   binaya   girer girmez bütün öğrenciler kaçıştı , meydanda tek kişi bile kalmadı.

C) Arabaların , yanımızdaki meydana park etmesi   yasaklanmış .

D) Artık   yaşlandığını düşünerek güreşten vazgeçmiş, meydanı gençlere bırakmayı uygun bulmuş.

E) Cumhuriyet   Bayramı töreni bu yıl okulun karşısındaki meydanda   yapılacakmış.

 

16. “Yazmak” kelimesi aşağıdakilerden hangisinde Yaşına göre, basit ama çok güzel şiirler yazıyormuş.” cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır ? ÖYS-1985

A) Emekli olduktan sonra anılarını yazacakmış diyorlar .

B) Kader onun yazısını böyle yazmış .

C) Elektrik sayacı bu ay çok yazmış , bozuk galiba .

D) Okulda, folklor kurslarına yazmışlar ama gitmek istemiyor .

E) Kırmızı  ışıkta geçtiği için bin lira ceza yazmışlar .

 

17. Aşağıdaki     dizelerin   hangisinde “gün”      kelimesi,       ötekilerden farklı anlamda kullanılmıştır? ÖSS -1986

A) Dağ taş deme, gün batmadan ilerle

B) Bir gün aslına dönecek bu   ten

C) Gün doğmayabilir bir daha

D) Ne doğan güne hükmüm geçer

E) Gün eğildi yine dağlara doğru

CEVAPLAR

1.A 7.E 13.D
2.B 8.B 14.A
3.C 9.D 15.B
4.B 10.C 16.A
5.A 11.A 17.C
6.C 12.B  

 

Bunları da gezebilirsin.

Mecaz Anlamlı Kelimeler, Örnek Cümleler…

Mecaz Anlamlı Kelimeler Sözcüğün gerçek anlamından bütünüyle uzaklaşarak kazandığı yeni anlama “me­caz anlam” denir. Mecazlı …