LYS Türk Edebiyatı Deneme Sınavı – 11

LYS – 11 Deneme Sınavı

 

1.       Onun romanlarında çeşitli bilgiler vardır. Örneğin bir ro­manına “Gemiye binmiştim ki…” diye başlar ve hemen ardından “Gemi dedim de aklıma geldi.” gibi bir girişle gemiler üzerine bilgi vermeye yönelir. Fenikeliler zama­nındaki ilkel gemilerden başlayarak bu araçların geçir­diği bütün tarihsel gelişmeleri sıralar; kürekli, yelkenli, sonra buharlı gemilere kadar gelip dayanır. Böylelikle okuyucu, romanı okuma kaygısında iken, farkında ol­madan, bir sürü bilgi edinmiş olur.

Bu parçada, romanlarındaki anlatım tarzıyla ilgili açıklama yapılan Tanzimat sanatçısı aşağıdakiler-den hangisi olabilir?

A)  Sami paşazade Sezai

B)  Ahmet Mithat Efendi

C)  Recaizade Mahmut Ekrem

D)  Abdülhak Hamit Tarhan

E)  Hüseyin Rahmi Gürpınar

 

2.       (I) Realizm, romantizmin aşırı duygusallığına tepki ola­rak ortaya çıkmıştır. (II) Yaşamı olduğu gibi anlatan gerçekçi bir akımdır. (III) İnsan ve toplum gerçeğinin yansıtılmasına özen gösterilir. (IV) Bu akımın temsilci­lerine göre toplum büyük bir laboratuvar, insanlar de­ney aracı olarak kabul edilir. (V) Balzac, Stendhal, Flaubert ve Dostoyevski önemli temsilcilerindendir.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.             D) IV.            E) V.

 

3.     Cumhuriyet Dönemi yazarlarından Refik Halit Karay, daha çok

I

deneme ve eleştiritüründeki yapıtlarıyla ta­nınmıştır.Türkçenin arılaşması

II                                                                                               III

için önemli çalışmalar ortaya koymuştur. “Karalama Defteri” ve “Sözden

                                                                                    IV                                 V

Söze  yapıtlarından bazılarıdır.

Bu parçadaki bilgi yanlışının giderilmesi için aşağı­daki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

A)  I. nin yerine “Nurullah Ataç” getirilmeli

B)  II. nin yerine “öykü ve anı” getirilmeli

C)  III. nün yerine “Türkçenin sanatsal bir nitelik kazan­ması” getirilmeli

D)  IV nün yerine “Memleket Hikâyeleri” getirilmeli

E)  V. nin yerine “Sürgün” getirilmeli

 

4.      —, ölüm törenlerinde, ölen kişilerin erdemlerini ve on­ların yokluğundan duyulan acıları dile getiren şiirlerdir. Bu ürünler, Halk edebiyatında —, Divan edebiyatında — olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?

A)  Koşma – koçaklama – kaside

B)  Sagu – ağıt – mersiye

C)  Koşuk – semai – gazel

D)  Sav – koşma – mesnevi

E)  Destan – ağıt – methiye

 

5.      Türkçülük akımını benimsemiş, Milli Edebiyat’ın tanın­mış romancıları arasında yer almıştır. Ünlü “Sultanah­met Mitingi” ile halkı coşturmuş ve Milli Mücadele’nin bizzat içinde rol almıştır. Romanlarındaki belli başlı ko­nular, Kurtuluş Savaşı, çocukluk hatıraları ve aşktır. Yapıtlarında, kadının eğitilmesine ve toplum içindeki konumuna özellikle yer vermiş, yazıları ile kadın hak­ları savunuculuğu yapmıştır. Birçok kitabı sinemaya ve televizyon dizilerine uyarlanmıştır.

Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden han­gisidir?

A)  Halide Nusret Zorlutuna

B)  Halide Edip Adıvar

C)  Reşat Nuri Güntekin

D)  Ömer Seyfettin

E)  Yakup Kadri Karaosmanoğlu

 

6.             Tüyden hafif olurum böyle sabahlar

Karşı damda bir güneş parçası içimde kuş cıvıltıları, şarkılar

Bağıra çağıra düşerim yollara

Döner döner durur başım havalarda

Sanırım ki günler hep güzel gidecek

Her sabah böyle bahar

Ne iş güç gelir aklıma, ne yoksulluğum

Derim ki: “Sıkıntılar duradursun!”

Şairliğimle yetinir

Avunurum

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Serbest ölçüyle oluşturulmuştur.

B)  “güneş parçası” sözü, ad tamlamasıdır.

C)  Konuşma dilinin söz değerleriyle oluşturulmuştur.

D)  Beş Hececiler şiirinin niteliklerini taşımaktadır.

E)  “Bağıra çağıra” ikilemesi zarf görevindedir.

 

7.      Yazın yaşamı boyunca herhangi bir edebiyat toplulu­ğunun içinde yer almamış, yapıtlarında her kesimden insana yer vermiştir. Yer yer kahramanlarıyla alay eden sanatçı, karşılıklı konuşma tekniğin başarıyla kullan­mıştır. Yapıtlarındaki kişileri, yöresel şiveleriyle yansıt­mıştır. “Tesadüf”, “Melek Sanmıştım Şeytanı” ve “Ni­metşinas” yapıtlarından bazılarıdır.

Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangi­sidir?

A)  Refik Halit Karay

B)  Ahmet Rasim

C)  Mehmet Akif Ersoy

D)  Hüseyin Rahmi Gürpınar

E)  Ahmet Hamdi Tanpınar

 

8.       Naim Efendi, bir ana kadar müşfik, dul bir kadın kadar titizdir. Beş yıl kadar önce karısı Nefise Hanımefendiyi kaybetmiştir. Geçmişine her yönüyle bağlı bir Osman­lı beyefendisidir. Naim Efendi’nin kızı Sekine Hanım. tembel ve iradesiz bir kadındır. Kocası Servet Bey ise; kırk beş yaşlarında, alafranga hayata düşkün bir in­sandır. Düyûn-ı Umumiye müfettişlerindendir. Müslü­manlıktan ve Türklükten nefret eder. Aldığı terbiye ve yaşadığı çevre arasındaki çelişkiden dolayı daima bir çırpınma ve isyan içerisindedir. Onun sayesinde artık Naim Efendi konağında Türkçe konuşulmaz olur.

Bu parçada sözü edilen yapıt aşağıdakilerden han­gisidir?

A)  Yaprak Dökümü

B)  Bugünün Saraylısı

C)  Sinekli Bakkal

D)  Saray ve Ötesi

E)  Kiralık Konak

 

9.     Ziya Paşa ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

A)  Terkib-i bent ve terci-i bentleriyle tanınmıştır.

B)  I. Dönem Tanzimat Edebiyatı sanatçılarındandır.

C)  “Şiir ve İnşa” makalesinde, Halk şiirinin bizim ger­çek şiirimiz olduğunu savunmuştur.

D)  “Zafername” adlı Divan şiiri antolojisinin önsözün­de Divan şiirine övgüler ortaya koymuştur.

E)  Tiyatro ve roman türünde yapıt kaleme almamıştır.

 

10.            Kan akıyor gel de gör

Bağrımdaki yaradan

Saklasın daim seni

Yeri göğü yaradan

Bu dizelerde olduğu gibi, söylenişleri bir, anlamla­rı ayrı iki sözü bir arada kullanma sanatına ne ad verilir?

A) Tariz                                  B) Tevriye                       C) Cinas

D) Tenasüp                             E) Kinaye

 

11.           Dağlara, denizlere, ovalara

Uzansaydık yağarak iplik iplik

Tohumları susamış tarlalara

Bahar, gölge ve yağmur götürseydik

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A)  II. ve IV. dizeler tam uyak oluşturmuştur.

B)  “Tohumları susamış” sözü, sıfat-fiil grubudur.

C)  Bütün dizelerde redif vardır.

D)  “Uzansaydık” sözcüğü, bileşik zamanlı bir fiildir.

E)  Birden çok ulama vardır.

 

12.     Romanın başkahramanı, Manchalı bir asilzadedir ve şövalye romanlarının etkisi altında haksızlıklara karşı savaşmak uğruna, sıska atı Rossinante ile evinden ay­rılır. İlk macerası yel değirmenleriyle savaşmak olur, yaralanır ve eve dönüşünde komşusu onu yaralı bir halde yolda bulur. İyileşir iyileşmez aynı maceraları tekrarlamak üzere yanına yardımcısı Sancho Panza’yı da alarak yola koyulur.

Bu parçada sözü edilen yapıt ve yazarı aşağıdaki­lerden hangisidir?

A)  Robenson Crusoe – Daniel Defoe

B)  Don Kişot – Cervantes

C)  Savaş ve Barış – Tolstoy

D)  Suç ve Ceza – Dostoyevski

E)  Sefiller – Victor Hugo

 

13.     (I) Bu koy, Latin Amerika’nın en büyük penguen kolo­nisine ev sahipliği yapıyor yüzyıllardır. (II) Bu dev kolo­nide yaklaşık bir milyon penguenin yaşadığı sanılıyor.(III)  Tabii böylesine kalabalık bir ortamda demir atınca teknemizin etrafı bir anda meraklı penguenlerle doldu.(IV) Su üzerinde daha çok, siyah bir ördeği andıran bu su kuşları bizimle tanışmak için temkinli bir biçimde epeyce etrafımızda dolanıp durdu. (V) Bu sıcakkanlı ve sevecen kuşlar, sonunda bizden bir zarar gelmeyece­ğini anlayınca bizi bağırlarına bastı. (VI) Tabii biz de he­men çantalarımızdan çıkardığımız yiyeceklerden onla­ra uygun ne varsa vermeye başladık.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangilerinde kişileştirme sanatı yoktur?

A) I. ve II.                               B) I. ve III.                 C) II. ve VI.

D) III. ve IV                             E) V ve VI.

 

14.           Tahir olmak da ayıp değil Zühre olmak da

Hatta sevda yüzünden ölmek de ayıp değil

Bütün iş Tahir’le Zühre olabilmekte

Yani yürekte

Bu dizelerde görüldüğü gibi, herkesçe bilinen bir olay ya da kişiyi hatırlatma sanatına ne ad verilir?

A) Teşbih                                B) Telmih                  C) Mübalağa

D) Hüsn-i talil                        E) Tecahül-i arif

 

15.    Aruz sevindi, kudretli Oğuz beyleri ile Basat’a karşı geldi. Başat babasının elini öptü, ağlaştılar, bağrıştılar. Anasının evine geldi. Anası karşı geldi, oğlancığını bağrına bastı. Başat anasının elini öptü, görüştüler, ağlaştılar. Oğuz beyleri toplandı. Yemeler içmeler ol­du. Başat der: Beyler, kardeş uğruna Tepegöz ile bu­luşacağım, ne buyurursunuz, dedi. Kazan Bey burada söylemiş, görelim hanım nasıl söylemiş:

Kara ejderha oldu Tepegöz

Gök yüzünde çevirdim yenemedim Başat

Kara kaplan oldu Tepegöz

Kara kara dağlarda çevirdim yenemedim Başat

Kükremiş aslan oldu Tepegöz

Kalın sazlarda çevirdim yenemedim Başat

Bu parça biçim ve içerik özelliklerine göre aşağı­daki yapıtların hangisinden alınmış olabilir?

A)  Kutadgu Bilig’den

B)  Orhun Anıtları’ndan

C)  Kitab-ı Dede Korkut’tan

D)  Kitab-ı Miglate’den

E)  Risaletü’n Nushiye’den

16.     Hoca’ya: “Efendi, padişah mı büyük, yoksa çiftçi mi?” diye sormuşlar. “Çiftçi büyük elbet!” demiş Hoca ve eklemiş: “Çünkü çiftçi buğday yetiştirip vermezse pa­dişah acından ölür.”

Bu parçada görüldüğü gibi gülmece öğeleriyle yüklü, okuyana ders vermeyi amaçlayan Anonim Halk Edebiyatı ürünü aşağıdakilerden hangisidir?

A) Fıkra

B) Bilmece

C) Meddah

D) Halk hikâyesi

E) Tekerleme

 

17.    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil, dil ötesi işle­vinde kullanılmamıştır?

A)  Eylemlerin belirli bir zamanda, kişi ile birlikte olum­luluk ya da olumsuzluk göstererek biçimlenişlerine eylem çekimi denir.

B)  Sözde özne, yüklemi edilgen çatılı eylem olan bir cümlede, gerçekte nesne olan bir varlığın özne gi­bi görünmesidir.

C)  Çekim ekleri, eklendiği sözcüklerin anlamını veya türünü değiştirmez, onlardan yeni sözcükler türet­mez.

D)  Noktalama işaretlerinden virgül ve noktalı virgül, anlatımda bazen bağlaç yerine kullanılır.

E)  Gemilerin barınmalarına, yük alıp boşaltmalarına, yolcu indirip bindirmelerine yarayan doğal veya yapay sığınaklara liman denir.

 

18.    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde boş bırakılan ye­re ayraç içindeki sözcük getirilirse bilgi yanlışı or­taya çıkar?

A)    Bir gölge oyunu olan bu halk tiyatrosunda —, ay­dın ya da yarı aydın tipi temsil eder. (Hacivat)

B)   Âşık edebiyatı şiir biçimlerinden semai ve varsağı — hece ölçüsüyle söylenir, (sekizli)

C)   Âşık edebiyatı nazım biçimlerinden biri olan — konularına göre türlere ayrılır, (koşma)

D)   —, anlatılmak istenen düşünce son iki dizede yer alır. (Manide)

E) —, iki başoyuncunun yanında yardımcı oyuncu­lar da yer alır. (Meddahta)

 

19.    Aşağıdakilerin hangisinde, ayraç içinde belirtilen sanatçı, özelliği bildirilen edebiyat akımının temsil­cisi değildir?

A)  Şiirde müzikal değeri olan sözcükler kullanma (Charles Baudelaire)

B)  Yapıtlardaki kahramanları, ait olduğu kesimin ağ­zıyla konuşturma (Aleksandre Dumas Pere)

C)  Çevre betimlemelerine, örf ve âdetlerin anlatımına önem verme (Charles Dickens)

D)  Yapıtlarda, olaylar karşısındaki duygu ve görüşleri­ni açıkça anlatma (Schiller)

E)  Yapıtlarda konuya değil; söyleyiş mükemmelliğine önem verme (Pierre Corneille)

 

20.           Biz bülbül-i muhrik-dem-i gülzar-ı firakız

Ateş kesilir geçse saba gülşenimizden

Şair, bu dizelerde: “Biz, ayrılığın gül bahçesinde öyle­sine ateşli ahlar eden bir bülbülüz ki eğer saba yeli bi­zim şakıdığımız bahçeden geçecek olsa ateş kesilir.” diyerek serinlik verme özelliğiyle bilinen saba yelini, ayrılık ateşiyle dolu bir bahçeden geçirirken bir uçtan rüzgâr olarak estirip diğer uçtan ateş olarak çıkart­maktadır. Bu dizelerde olduğu gibi, bir şeyi ya ola­mayacağı bir biçimde anlatma ya da olduğundan çok veya az göstermeye ne ad verilir?

A) Tecahül-i arif                     B) Tevriye               C) İstiare

D) Mübalağa                          E) Mecaz-ı mürsel

 

21.      I. Mahallileşme akımının en önemli temsilcisidir.

II.  Şiirlerinde tasavvufi konulara ağırlık vermiştir.

III.  Mesnevilerinde aşk konusunu işlemiştir.

IV.  Gerçek yaşamı ve doğayı şiire getirmiştir.

V.  Yeni buluşlarla süslediği şarkılarıyla ünlüdür.

Yukarıda numaralanmış cümlelerde belirtilen yargı­lardan hangileri Nedim ile ilgili olarak söylenemez?

A) I. ve II.                               B) II. ve III.                  C) II. ve V.

D) III. ve IV.                            E) IV. ve V.

 

22.    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlış vardır?

A)  Karacaoğlan, Halk şiirinin şekil ve söyleyiş özelliklerine bağlı kalmış; şiirlerinde daha çok, aşk ve doğa güzelliklerini dile getirmiştir.

B)  Âşık Veysel, şiirlerinde; insan, yurt ve doğa sevgisini dile getirmiş; şiirlerini “Dostlar Beni Hatırlasın adlı yapıtında toplamıştır.

C)  Hacı Bektaş Veli, “Makâlat” adlı yapıtında tasavvuf konularını bölümler halinde dile getirmiştir.

D)  Pir Sultan Abdal, yalın bir dille, Halk şiiri geleneği ne uygun şiirler söylemiştir.

E)  Yunus Emre, “Vesiletü’n Necat” adlı mevlid türür deki yapıtında, Hz. Muhammed’in (SAV) hayatır dan kesitler ortaya koymuştur.

 

23.    Aşağıdaki dizelerin hangisinde ulama yoktur?

A)            Uçun kuşlar, uçun doğduğum yere

Şimdi dağlarında mor sümbül vardır

B)            Sular sarardı, yüzün perde perde solmakta

Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta

C)             Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik

Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik

D)            Saadet benziyor boş bir seraba

Düşüyor her seven gönül azaba

E)             Ya şevk içinde harab ol ya aşk içinde gönül

Ya lale açmalıdır göğsümüzde yahut gül

 

24.     Rubai, Türk edebiyatına İran edebiyatından geçmiş bir şiir

                I

biçimidir. Dörtlük şiir birimiyle ve hece ölçüsünün kendine özgü

                         II                                    III

kalıplarıyla yazılır. Tek dörtlükten oluşan bu türün en başarılı

                                           IV

örneklerini Ömer Hayyam ortaya koymuştur.

                                V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.             D) IV            E) V

 

25.    Halk edebiyatıyla ilgili olarak aşağıdaki yargılar­dan hangisi yanlıştır?

A)  Şiirin yanında düzyazı alanında da yapıtlar oluştu­rulmuştur.

B)  Aşk, doğa güzellikleri, ayrılık, ölüm, yiğitlik gibi ko­nular işlenmiştir.

C)Doğadan yararlanılarak oluşturulmuş söz sanatla­rından yararlanılmıştır.

D)Genellikle hece ölçüsü kullanılmakla birlikte aruz ölçüsü de kullanılmıştır.

E)  İnsanın iç dünyasını esas alan soyut bir şiir anlayı­şı benimsenmiştir.

 

26.    Yazınsal türlerin bazılarında bir düşünce kanıtlanmaya çalışılır. Bu yazılarda bilimsel bir dil kullanılır. —, bu yazınsal türe örnek gösterilebilir.

Bu parçada boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi bilgi yanlışlığına yol açmaz?

A) Makale                              B) Deneme                C) Sohbet

D) Günlük                               E) Mektup

 

27.           I.   Aynı uyak düzeniyle oluşturulmaları

II.   Aynı şiir birimiyle yazılmaları

III.   Divan edebiyatı şiir biçimleri olmaları

IV.   Şiir birimi sayılarının sınırsız olması

V.   Sadece aşk konusunun işlenmesi

Yukarıda numaralanmış özelliklerden hangileri mesnevi ile kasidede ortaktır?

A) I. ve II.                               B) I. ve V.                    C) II. ve III.

D) III. ve IV.                            E) IV. ve V.

 

28.            Artarak gönlümün aydınlığı her saniyede

Bir mehabetli sabah oldu Süleymaniye’de

Kendi gök kubbemiz altında bu bayram saati

Dokuz asrında bütün halkı, bütün memleketi

Yer yer aksettiriyor mavileşen manzaradan

Kalkıyor tozlu zaman perdesi her an aradan

Gecenin bitmeye yüz tuttuğu andan beridir

Duyulan gökte kanat, yerde ayak sesleridir

İçerik ve biçim özellikleri göz önünde bulundurul­duğunda, yukarıdaki şiirin aşağıdaki şairlerden han­gisi tarafından yazıldığı söylenebilir?

A)  Orhan Veli

B)  Nazım Hikmet

C)  Cemal Süreya

D)  Edip Cansever

E)  Yahya Kemal Beyatlı

 

29.     Recaizade Mahmut Ekrem ile ilgili aşağıdaki yargı­lardan hangisi yanlıştır?

A)  “Talim-i Edebiyat” adlı yapıtında edebiyat alanında­ki bilgilerini bir araya getirmiştir.

B)  Edebiyatımızda ilk gerçekçi romanı yazmıştır.

C)  “Afife Anjelik” tiyatro türünde bir yapıtıdır.

D)  “Nağme-i Seher” ve “Yadigârı Şebap” şiirlerinin yer aldığı yapıtlarıdır.

E)  “Demdeme”de, döneminin şairlik anlayışı üzerinde durmuş, şiirle ilgili görüşlerini açıklamıştır.

 

30.     Romanın merkezi Mümtaz ve Suat’ın Nuran’a olan aşklarıdır. Mümtaz ve Nuran birbirini sevmekte ve ev­lenmeyi tasarlamaktadırlar. Ümitsizliğe düşen Suat ise intihar eder. Bu trajedi nedeni ile Nuran’dan ayrılan Mümtaz’ın iç dünyası yıkılmıştır. Radyoda II. Dünya Savaşı’nın başladığı haberi verildiği sırada, Suat’ın ha­yalini gören Mümtaz, merdiven başına yıkılır. Ahmet Hamdi Tanpınar, bu romanında aşkın yanı sıra İstan­bul’a olan sevgisini de dile getirmektedir.

Bu parçada sözü edilen yapıt aşağıdakilerden han­gisidir?

A)  Huzur

B)  Beş Şehir

C)  Çamlıca’daki Eniştemiz

D)  Esir Şehrin İnsanları

E)  Demirciler Çarşısı Cinayeti

 

31.    Şiirleriyle Dünya edebiyatına damgasını vuran ve ro­mantik ekolün üstadı olarak kabul edilen Lamartine, ay­nı zamanda lirizmini romana taşımayı başarmış güçlü bir nesir ustasıdır, iki kez Doğu’ya seyahat etmiş, ikinci seyahati sırasında Abdülmecid tarafından kabul edile­rek, kendisiyle görüşmüştür. İslam dini ve peygamberi hakkındaki görüşlerini eserlerinde dile getirerek övgüy­le söz etmiştir. “Graziella”, gerçek aşkın hayatın en ol­gun meyvesi olduğu ana fikrinden yola çıkarak kaleme aldığı güçlü bir aşk klasiğidir.

Bu parçada dil, aşağıdaki işlevlerin hangisinde kullanılmıştır?

A)  Göndergesel işlevinde

B) Alıcıyı harekete geçirme işlevinde

C)  Kanalı kontrol işlevinde

D)  Heyecana bağlı işlevinde

E)  Şiirsel işlevinde

 

 

32.    Amerikan edebiyatı sanatçısı Mark Twain, yapıtlarında, toplum

                I                                                 II

gerçeklerini mizahi bir dille ele almıştır. İlk ro­manı “Gazap Üzümleri

                                                                                                     III

yayımlanana kadar yazarlık konusunda değişik çalışmaları olmuştur.

İlk kitabını “Mississippi’de Hayat” ve “Huckleberry Finn’in Maceraları

                                IV                                              V

” adlı yapıtları izlemiştir.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.             D) IV.            E) V.

 

33.     Servet-i Fünun Edebiyatı ile ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

A)  Sanat toplum içindir, görüşü benimsenmiştir.

B)  Şiirde sadece hece ölçüsü kullanılmış, şiir, düzya­zıya yaklaştırılmıştır.

C)  Öykü ve romanda, romantizm akımının etkisinde kalınmıştır.

D)Muallim Naci ve Nabizade Nazım bu dönemin en önemli romancılarıdır.

E)  Batı’dan alınan sone, terzarima gibi nazım şekilleri kullanılmıştır.

 

34.    Aşağıdaki açıklamalardan hangisi ayraç içinde be­lirtilen sanatçıyla ilgili değildir?

A)İlahi aşkı işlediği “Leyla ile Mecnun” mesnevisiyle ta­nınmıştır. (Şeyh Galip)

B)Yapıtlarında aşk ve kahramanlık konularının yanın­da tasavvufa da yer vermiştir. (Kadı Burhaneddin)

C)Divan edebiyatının ilk temsilcisi olarak kabul edilir. (Hoca Dehhani)

D) Hicviyelerini “Siham-ı Kaza” adlı yapıtından topla­mıştır. (Nefi)

E)  “İskendername” ve “Cemşid ü Hurşid” adlı mesne­vileri önemli yapıtlarıdır. (Ahmedi)

35.    Oyunlarında özgürlük, isyan, doğa, ihtilal gibi toplum­sal konuları başarıyla işlemiştir. Önemli yapıtlarından biri olan “Wilhelm Tell”de; bir özgürlük savaşçısının öyküsünü anlatır.

Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden han­gisidir?

A) Racine                               B) Moliere                  C) Goethe

D) Corneille                            E) Schiller

 

36.    Aşağıdaki dizelerin hangisinde redif yoktur?

A)  Âşıkın çok bela gelir başına Tahammül gerektir düşman taşına

B)  Aşk atına binmiş olsan yarışmaz Gözüm kanı deryalara karışmaz

C)  Yârim sensin dilberlerin iyisi Gözüme görünmez dünya perisi

D)  Aşk u sevda ile düştüm bu derde Tuttum günahımdan yüzüme perde

E)  Aşkın beni deryalara daldırır Bazı ağlatır da bazı güldürür

 

37.           Bir olmaz emelin düştüm peşine

Vuruldum hüsnünün şen güneşine

Kara gözlerinin aşk ateşine

Yanıp da bahtiyar ölmek isterim

Bu dörtlükle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Tam uyak vardır.

B)  Son dize bileşik bir cümledir.

C)  Bütün dizelerde ulama vardır.

D)  Zincirleme ad tamlaması vardır.

E)  Ünsüz benzeşmesi vardır.

 

38.    Cumhuriyet’ten sonraki Türk gezi edebiyatının oluşu­munda çok önemli bir yeri vardır. Gezi yazısı türünde ki birçok yapıtında, Türkiye ile diğer ülkeler arasında karşılaştırmalar yaparak önemli noktalara değinmiştir.

Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden han­gisidir?

A)  Reşat Nuri Güntekin

B)  Falih Rıfkı Atay

C)  Ahmet Hamdi Tanpınar

D)  Memduh Şevket Esendal

E)  Sait Faik Abasıyanık

 

 

39.    Tanzimat sanatçılarından Abdülhak Hamit, Divan şiirinin kurallarını

                 I                                                  II                   III

değiştiren yenilikçi kişiliğiyle tanınmıştır. Romantizmin etkisinde kalmış,

                                                                                    IV

şiirlerinde daha çok, ölüm  konusunu  işlemiştir .  Romanlarında tekniğe

                                                                                                    V

önem vermemiş, daha çok tarihi konuları işlemiştir.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.             D) IV.            E) V

 

40.    Bir kimsenin, başından geçen ya da karşılaştığı olay­ları üzerinden belli bir zaman geçtikten sonra kaleme aldığı yazılardan oluşan yapıtlardır.

Aşağıdakilerden hangisi bu cümlede açıklanan ya­zınsal türe örnek gösterilebilir?

A) Anayurt Oteli

B)  Mikadonun Çöpleri

C) Zoraki Tabip

D)  Kırık Hayatlar

E)  Zoraki Diplomat

 

41.    Aşağıdaki özelliklerden hangisi Sait Faik ve Mem­duh Şevket’te ortaktır?

A)  Milli Edebiyat akımının temsilcileri olmaları

B)  Roman türünde yapıt kaleme almamaları

C)  Sanatlı ve ağır bir söyleyişe sahip olmaları

D)  Öykülerini durum üzerine temellendirmeleri

E)  Yapıtlarında Burgazada ve etrafında gelişen olay­ları yansıtmaları

 

42.           I. Sabahattin Ali tarafından yazılmıştır.

II.  Tiyatro türünde kaleme alınmıştır.

III.  Köyün muhtarı, elindeki yetkiyi çıkarları için kullan­maktadır.

IV.  Bir köy sorunu üzerinden halk-yönetici çatışması anlatılmıştır.

V.  Haceli’nin, Bayram’ın evinin önüne ev yapmak için araziyi almasıyla trajik olaylar başlar.

Yukarıda numaralanmış cümlelerde belirtilen yar­gılardan hangileri “Yılanların Öcü” adlı yapıt ile ilgi­li olarak söylenemez?

A) I. ve II.                               B) II. ve III.                  C) II. ve V.

D) III. ve IV.                            E) IV. ve V.

 

43.     Reşat Nuri’nin toplumsal yönü ağır basan bu romanın­da, medresede yetişen; ancak sonra öğretmen okulu­nu bitirerek Ege Bölgesi’ndeki bir kasabada, gerici ve çıkarcı birtakım güçlerle savaşan, idealist bir gencin serüveni ele alınıyor. Atatürk Devrimleri’nin o coşkulu havası içinde, çok güçlü sezgi ve gözlemlerle kaleme alınmış bu romanda, toplumumuzun o günkü büyük sorunları tartışılıyor. Roman, bir bakıma en önemli kah­ramanı Şahin Hoca’nın kişiliğini oluşturan niteliklerin, mücadelesi ve uğradığı yenilgilerin öyküsüdür.

Bu parçada sözü edilen yapıt aşağıdakilerden han­gisidir?

A) Yaprak Dökümü

B)  Çalıkuşu

C)  Yeşil Gece

D)  Yorgun Savaşçı

E) Ateşten Gömlek

 

44.                       I. Grup                                       II. Grup

I.    Müştak Bey                        Aşk-ı Memnu

II.    Adnan Bey                         Şair Evlenmesi

III.     Rakım Efendi                  Araba Sevdası

IV.    Mahpeyker                       İntibah

V.     Kondaraki

Yukarıda I. grupta verilen kahramanlardan hangisi, II. grupta verilen yapıtlardan biriyle ilişkilendirilemez?

A) I.              B) II.             C) III.            D) IV,             E) V

 

45.    Aşağıdaki yapıtlardan hangisinin yazınsal türü, ötekilerden farklıdır?

A)  Gülünç Kibarlar

B)  Sardalya Sokağı

C)  Babalar ve Oğullar

D)  Karamozov Kardeşler

E)  Nötre Dame’ın Kamburu

 

46.    Fazıl Hüsnü Dağlarca,Kalpaklılar“: Halide Edip Adıvar,

                          I                               II                        III

Vurun Kahpeye” adlı romanlarında Kurtuluş Savaşı yıllarını işlemişlerdir.

          IV                                   V

Bu cümledeki bilgi yanlışının giderilmesi için aşa­ğıdaki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

A)  I. nin yerine “Samim Kocagöz” getirilmeli

B)  II. nin yerine “Çakır’ın Destanı” getirilmeli

C)  III. nün yerine “Reşat Nuri” getirilmeli

D)  IV. nün yerine “Çalıkuşu” getirilmeli

E)  V. nin yerine “oyunlarında” getirilmeli

 

47.    Oğuz Atay’ın bu romanında genç mühendis Turgut Özben, yakın arkadaşı Selim Işık’ın kendini bir taban­cayla vurduğunu gazetelerden öğrenir. Olayın çok et­kisinde kalır, intiharın sebeplerini merak eder. Bu amaçla araştırmalara girişir. İlkin Selim’in arkadaşla­rından Metin ve Esat’la görüşür. Metin kendisine şun­ları anlatır: Metin’in Zeliha adlı bir kızla ilişkisi vardır. Se­lim, kızın ona uygun düşmediğini söyler. Fakat Metin kı­zı bırakınca, bu kez Selim ona tutulur. Metin bunun üze­rine yeniden kıza yanaşır. Kız ise bir süre sonra onlar­dan ayrılır, başkasıyla evlenir. Belli aşamalardan sonra Turgut bir trene binip gider ve ortadan kaybolur.

Bu parçada sözü edilen yapıt aşağıdakilerden han­gisidir?

A) Aylak Adam

B) Tutunamayanlar

C)  İçimizdeki Şeytan

D)  Ölü Kentin Nabzı

E)  Sokaktaki Adam

 

48.     “Saatleri Ayarlama Enstitüsü”yle —, “Fanim Bey ve Biz”iyle —, “Cumbadan Rumba”sıyla — Cumhuriyet dönemi Türk romanında önemli bir yere sahiptir.

Bu parçada boş bırakılan yerlere, sırasıyla aşağı­dakilerden hangisi getirilmelidir?

A)  Ahmet Hamdi Tanpınar – Abdülhak Şinasi Hisar -Peyami Safa

B)  Abdülhak Şinasi Hisar – Peyami Safa – Ahmet Ham­di Tanpınar

C)  Peyami Safa – Ahmet Hamdi Tanpınar – Abdülhak Şinasi Hisar

D)  Ahmet Hamdi Tanpınar – Peyami Safa – Abdülhak Şinasi Hisar

E)  Peyami Safa – Abdülhak Şinasi Hisar – Ahmet Ham­di Tanpınar

 

49.           İyi ki bilmiyor kalabalıklar

Yağmura bakmayı cam arkasından

İnsandan insana şükür ki fark var

Birine cennetse birine zindan

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdaki yargılardan han­gisi yanlıştır?

A)  I. ve III. dizeler tam uyak oluşturmuştur.

B)  II. ve IV. dizeler zengin uyak oluşturmuştur.

C)  Redif kullanılmamıştır.

D)  “bilmiyor” sözcüğünde ünlü daralması vardır.

E)  II. dizede “a” sesiyle aliterasyon yapılmıştır.

 

50.    Servet-i Fünun Edebiyatı’nın önde gelen romancılarından

I

Mehmet Rauf’un  Suat Hanım ile Necip Bey arasındaki yasak aşkı

                II                                      III

anlattığı “Aşk-ı Memnu“, edebiyatımızda ilk psikolojik romandır.

                       IV                                                      V

Bu cümlede numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.              C) III.            D) IV.            E) V.

 

51.    İstanbul halkının yaşamını, gelenek ve görenekle­rini fıkra ve sohbetlerinde, başarılı bir biçimde an­latan, hiçbir edebiyat topluluğuna bağlı olmayan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Mehmet Akif                                     B) Ahmet Haşim

C) Ahmet Rasim                                    D) Hüseyin Cahit

E) Refik Halit Karay

 

52.     “Rübâb-ı Şikeste”nin karşısına “Türk Sazı” adlı yapıtıy­la çıkmış, aruz vezninin tumturaklı ve tantanalı edası karşısında, hece vezniyle şiirler yazmıştır. Yunan Harbi sırasında yayımlanan “Türkçe Şiirler” isimli küçük şiir kitabıyla tanınmış, halk diliyle Türklüğün heyecanını ve idealini haykırdığı için yeni bir çığırın müjdecisi olmuştur.

Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

A)  Tevfik Fikret

B)  Ziya Gökalp

C)  Mehmet Emin Yurdakul

D)  Ali Canip Yöntem

E)  Mehmet Akif Ersoy

 

53.     15. yüzyıl Bektaşi şairlerinden olan Kaygusuz Abdal,

                 I                                                                  II

hece ölçüsünün yanında aruz ölçüsüyle de şiirler yazmıştır.

                    III

Daha çok, Bektaşilik ilkelerini softa görüşle alay derecesinde  savunduğu

şathiveleriyle  tanınmıştır. Mecalis-i Seba” ve “Mektubat” tanınmış

       IV                                                                      V

yapıtlarıdır

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.            D) IV.            E) V.

 

54.     Düzyazılarında Osman Mazlum imzasını kullanmıştır. “Papirüs” dergisini aralıklarla çıkarmıştır. Kendine öz­gü söyleyiş biçimi ve şaşırtıcı buluşlarıyla, zengin biri­kimi ile, duyarlı, çarpıcı, yoğun, diri imgeleriyle İkinci Yeni şiirinin en başarılı örneklerini vermiştir. “Göçebe”, “Üvercinka” ve “Güz Bitiği” şiir türündeki yapıtlarıdır.

Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

A)  Ece Ayhan

B)  İlhan Berk

C)  Cemal Süreya

D)  Oktay Rifat Horozcu

E)  Ahmet Kutsi Tecer

 

55.           I. Kemal Tahir – Üç İstanbul

II.  Aziz Nesin –  Hababam Sınıfı

III.  Yaşar Kemal – Binboğalar Efsanesi

IV.  Haldun Taner – Şişhane’ye Yağmur Yağıyordu

V.  Tevfik Akdağ – Lacivert Kanatlı Bir Kuştur Gece

Yukarıda numaralanmış sanatçı-yapıt eşleştirmele­rinden hangileri yanlıştır?

A) I. ve II.                               B) II. ve III.                   C) II. ve V.

D) III. ve IV                             E) IV. ve V.

 

56.    Tanıdıklardan biri, yazdığı romanın müsveddelerini Neyzen Tevfik’e göstererek fikrini sorar. Neyzen be­ğenmediğini ifade edince, adam: “iyi ama siz hiç ro­man yazmadınız ki!” Neyzen Tevfik şu cevabı verir: “Ben yumurtanın tazesini bayatını iyi anlarım. Ama bu

güne kadar hiç yumurtlamadım.”

Bu parça aşağıdakilerden hangisine örnek gösteri­lebilir?

A)  Lirik anlatıma

B)  Epik anlatıma

C)  Emredici anlatıma

D)  Fantastik anlatıma

E)  Mizahi anlatıma

 

 

 

 

CEVAPLAR

1-

B

15-

C

29-

E

43-

C

2-

D

16-

A

30-

A

44-

C

3-

A

17-

E

31-

A

45-

A

4-

B

18-

E

32-

C

46-

A

5-

B

19-

B

33-

E

47-

B

6-

D

20-

D

34-

A

48-

A

7-

D

21-

B

35-

E

49-

E

8-

E

22-

E

36-

D

50-

D

9-

D

23-

A

37-

C

51-

C

10-

C

24-

C

38-

B

52-

C

11-

C

25-

E

39-

E

53-

E

12-

B

26-

A

40-

E

54-

C

13-

C

27-

C

41-

D

55-

A

14-

B

28-

E

42-

A

56-

E

 

Bunları da gezebilirsin.

AYT Edebiyat Denemesi – 25

AYT EDEBİYAT DENEMESİ – 25 1. Herman Melville, dünya edebiyatında eşine rastlanmayan (I)(benzeri bulunmayan) bir …