LYS Türk Edebiyatı Deneme Sınavı – 7

LYS – 7 Deneme Sınavı

 

1.

Ben bir ayrık otuyum

Ne buğday amcam ne pirinç dayım

Mısırla akraba bile değilim

Bir yeşermeyegöreyim

Kızmasınlar halim duman

Canıma kastederler yapabilseler

Ama nafile kurumam

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Birden çok bağlaç vardır.

B)  Bileşik fiillere yer verilmiştir.

C)  Ses ve ritim önemsenmiştir.

D)  Zengin uyak kullanılmıştır.

E)  “ayrık otu” konuşturularak intak sanatı yapılmıştır.

 

2.      Cenap Sahabettin ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

A)  Sembolizm ve parnasizmden etkilenmiştir.

B)  Aşk ve doğa temalı, lirizm ağırlıklı şiirler yazmıştır.

C)  Şiirlerinde kullandığı “sâât-i semenfâm”, “çeng-i müzehhep” ve “nay-i zümürrüt” gibi imgeler döne­minin yazın dünyasında tartışmalara yol açmıştır.

D)  Özdeyişlerini, “Tiryaki Sözleri” adlı yapıtında bir araya getirmiştir.

E)  II. Dönem Tanzimat Edebiyatının önde gelen sanatçılarındandır.

 

3.      Edebiyat-ı Cedide’nin önemli şairlerinden Mehmet Akif,

I                                                           II

Sis. Millet Şarkısı, Doksan Beşe Doğru adlı şiirlerinde,

                 III

toplumun genel durumunu ve bu durum karşısındaki

duygularını anlatır. Halûk’un Defteri” adlı yapıtında top-

 IV

Sadığı ve gençlere seslendiği birçok şiirinde ise, milletin yükselmesi konusundaki düşüncelerini ve umutlarını  dile

V

getirir.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.            B) II.           C) III.            D) IV.           E) V.

 

4.      Namık Kemal ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangi­si yanlıştır?

A)  “Bayrak şairi” olarak tanınmıştır.

B)  Halkın bilinçlenip gelişmesi için edebiyatı bir araç olarak görmüştür.

C)  “Vatan yahut Silistre” adlı oyununun oynanması üzerine Magosa’ya sürülmüştür.

D)  “Hürriyet Kasidesi” ve “Vatan Mersiyesi” tanınmış şiirlerindendir.

E)  “Renan Müdafaanamesi” ve “Takip” adlı yapıtlarını eleştiri türünde kaleme almıştır.

5.            Havalar soğudu iyiden iyiye, buz kesti dağ taş

Mezarlarında üşümez mi yatan ölüler acep

Bu dizelerde aşağıdaki açıklamalardan hangisine uygun bir söz sanatı vardır?

A)  Bir nükte yapmak için bilinen bir durumu ya da ola­yı bilmezlikten gelme

B)  İnsanlara özgü bir niteliği cansız varlıklara aktarma

C)  Söylenen sözün, gerçek ve mecaz anlamı dışında büsbütün tersini kastetme

D)  Tarihte bilinen ünlü bir olayı, kişiyi ya da durumu hatırlatma

E)  Bir olayı, gerçek nedeninin dışında, hayali ve güzel bir nedene bağlama

 

6.       1901 ‘de Servet-i Fünun dergisinin kapatılması üzerine Servet-i Fünun topluluğu dağılmış ve 1908 yılına ka­dar edebiyatta bir sessizlik hüküm sürmüştür. II. Meş­rutiyetin ilânından sonra genç sanatçılar, yeni bir edebî topluluk meydana getirdiler. Önceleri çeşitli der­gilerde çalışmalarını sürdüren bu genç nesil, edebî fa­aliyetlerini kabul ettirmek için 20 Mart 1909 tarihinde bir beyanname ile kendilerini kamuoyuna tanıtmışlar­dır. Bu beyanname edebiyat tarihimizde ilk örnek ol­ması bakımından önemlidir.

Bu parçada sözü edilen edebiyat topluluğu aşağıdakilerden hangisidir?

A)  Yedi Meşaleciler           B)  İkinci Yeniciler

C)  Fecr-i Aticiler                 D)  Beş Hececiler

E)  Genç Kalemler

 

7.      Cemal Süreya       Milli edebiyat akımıyla  gelişen, öz değerlere

I                          II

geri dönüş düşüncesini benimsemiştir. Hece vezniyle, günlük

III

konuşma dilinde sade ve akıcı şiirler kaleme almaya başlamıştır. Orhan Seyfi Orhon. Faruk Nafiz Çamlıbel. Enis Behiç Koryürek ve

                                     IV

Halit Fahri Ozansoy’dan oluşan, Beş Hececilerden biri olmuştur.

                                                                   V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde  bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B)II.            C) III.              D) IV.            E) V.

 

8.       Haldun Taner’in bu oyununda, başkahraman, Sineklidağ adlı gecekondu mahallesinde yaşayan, Zilha’ya âşık bir gençtir. Bir gece Zilha’nın dayısı mahallenin “baş belası” Çamur İhsan’ı bıçaklanmış hâlde yerde bulur. Ona yardım etmeye çalışırken eline kan bulaşır ve cinayeti onun işlediği sanılır. Bugünden sonra baş­kahraman için bir destan söylenmeye başlanır Baş­kahraman, kimseyi kendine inandıramayacağını anlayınca kendisi de bu destana inanır. Af ile hapishaneden çıkınca muhtar adayı olur.

Bu parçada sözü edilen yapıt aşağıdakiler han­gisidir?

A)  Küçük Ağa

B)  Yalnız Efe

C)  Keşanlı Ali Destanı

D)  Çakır’ın Destanı

E)  Şişhane’ye Yağmur Yağıyordu

 

9.            Ben Orhan Veli

“Yazık oldu Süleyman Efendi’ye”

Mısra-ı meşhurunun mübdii

Duydum ki merak ediyormuşsunuz

Hususi hayatımı

Anlatayım

Evvelâ adamım, yani

Sirk hayvanı filan değilim

Burnum var, kulağım var

Pek biçimli olmamakla beraber

Bir evde otururum

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Günlük konuşma diliyle oluşturulmuştur.

B)  Serbest ölçüyle yazılmıştır.

C)  Söz sanatlarına ağırlık verilmiştir.

D) Yalın bir anlatımla kaleme alınmıştır.

E)  Açıklayıcı anlatıma özgü nitelikler taşımaktadır.

 

10.    Bir şair ve bir İstanbul yazarı olarak, hep incelikleri, gü­zellikleri arayan Sait Faik, bu özelliğini yapıtlarında da sergilemiştir.

                 I

Şiirlerini. “Sebil ve Güvercinler”, “Geçen Zaman” ve “Nefes Almak”

 II

adlı yapıtlarında bir araya ge­tirmiş; hikâyelerini de “Mesut İnsanlar

                                                                  III                                 

Fotoğrafhanesi” ile “Değişen İstanbul” adlı yapıtlarında toplamıştır

   IV.                                       V.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.            B) II.           C) III.            D) IV.           E) V.

 

11.    Edebiyat tarihçisi olmanın yanı sıra yazar da olan İsmail Habib Sevük’ün kişisel gözleme dayalı, renkli, kıvrak bir anlatımı; bilgiden, fikirden kuvvet alan edebî sanatlarla yüklü bir üslûbu vardır. Tanpınar, onun için: “İsmail Habip, edebiyat ve şiir aşkını bir nevi din hâli­ne yahut daha sıkı bir şart hâline sokmuştu. Bir insan­la dost olması için onun şiirden anlaması kâfi değildi, hayatında şiirin hâkim olması lâzımdı.” demiştir. “Türk Teceddüt Edebiyatı Tarihi”, “Tuna’dan Batı’ya”, “Edebî Yeniliğimiz” ve “Dil Davası” yapıtlarından bazılarıdır.

Bu parçada dil, aşağıdaki işlevlerinin hangisinde kullanılmıştır?

A)  Dil ötesi işlevinde

B) Alıcıyı harekete geçirme işlevinde

C)  Kanalı kontrol işlevinde

D)  Heyecana bağlı işlevinde

E) Göndergesel işlevinde

 

12.          Yaş otuz beş! Yolun yarısı eder

Dante gibi ortasındayız ömrün

Delikanlı çağımızdaki cevher

Yalvarmak yakarmak nafile bugün

Gözünün yaşına bakmadan gider

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Birden çok ünsüz yumuşaması vardır.

B)  Uyak ve redif kullanılmıştır.

C)  Bağ-fiil ve isim-fiile yer verilmiştir.

D)  “y” ve “d” harfleriyle asonans yapılmıştır.

E)  İkinci dizede, İtalyan şair Dante’nin otuz beş yaşın­dayken Kilise’nin çağrısı üzerine günahlarına tevbe etmesi olayı hatırlatılarak telmih yapılmıştır.

 

13.    Japonların, — ve Rusların, — dünyaca tanınmış önemli doğal destanlardandır.

Bu parçada boş bırakılan yerlere, aşağıdakilerin hangisinde verilenler sırasıyla getirilmelidir?

A)  Gılgamış’ı – Şınto’su

B)  Nibelungen’i – İlyada’sı

C) Şinto’su – İgor’u

D)  İgor’u – Mahabarata’sı

E)  Ramayana’sı – İgor’u

 

14.                    I. Grup                         II. Grup

I.    Fitnat                             Kırık Hayatlar

II   Ömer Behiç                    Şair Evlenmesi

III.   Müştak Bey                  Vatan yahut Silistre

IV    Lâmia                           Mai ve Siyah

V    Albay Sıtkı Bey

Yukarıda I. grupta verilen kahramanlardan hangisi, II. grupta verilen yapıtlardan biriyle ilişkilendirilemez?

A) I.             B) II.            C) III.           D) IV            E) V

 

15.          I. Halit Ziya Uşaklıgil – Ferdi ve Şürekâsı – realizm

II.  Mehmet Rauf – Hep 0 Şarkı – romantizm

III. Ahmet Haşim – Akşam Güneşi – klasisizm

IV  Hüseyin Rahmi – Gulyabani – natüralizm

V Tevfik Fikret – Rübab-ı Şikeste – parnasizm

Yukarıda verilen sanatçı-yapıt-edebiyat akımı eş­leştirmelerinden hangileri yanlıştır?

A) I. ve II.                   B) II. ve III.                 C) II. ve V

D) III. ve IV                 E) IV ve V

 

16.    15. yüzyılda kaleme alınan yapıtta. Türkçenin Farsçadan üstün olduğu ve Türkçeyle de güzel şiirler yazıla­bileceği örneklerle ispatlanmıştır.

Bu cümlede sözü edilen yapıt aşağıdakilerden han­gisidir?

A)  Kamus-ı Türki

B)  Mecalisü’n Nefais

C)  Divanü Lügati’t Türk

D)  Hadikatü’s Süeda

E)  Muhakemetü’l Lügateyn

 

17.           I. Halkın ortak malı olan ürünlerdir.

II. Az çok kültürlü kişilerce anlatılır.

III.  Sevgi ve kahramanlık konuları işlenir.

IV  Bütünüyle manzum olarak söylenir.

V  Kahramanları cin, peri ve devlerden oluşur.

Yukarıda numaralanmış yargılardan hangileri halk hikâyeleri ile ilgili olarak söylenemez?

A) I. ve II.                   B) II. ve III.                 C)ll.veV

D) III. ve IV                 E) IV ve V

18.    Edebiyat-ı Cedide’nin tanınmış yazarlarından biri olan

I

Yusuf Atılgan, “Aylak Adam” ve “Anayurt Oteli” adlı romanlarında

           II                     III                           IV                               V

psikolojik yabancılaşma ve yalnızlık temasını başarıyla işlemiş; modern Türk edebiyatının ön­de gelen ustaları arasında yer almıştır.

Bu cümlede numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.            C) III.           D) IV.           E) V.

 

19.    Gidilen yerlerin değişik görünümleri, insanların yaşa­ma biçimleri, dilleri gelenek ve görenekleri, — odak noktası olmuştur. Bu yapıtlarda, yazar, gördüklerini ve onlarla ilgili izlenimlerini dile getirmiştir. Babür Şah’ın “Babürname”si ve — “Miratü’l Memalik”i bu türün ba­şarılı örnekleridir.

Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilenler sırasıyla getirilmelidir?

A)  biyografilerin – Sinan Paşa’nın

B)  bibliyografyaların – Kâtip Çelebi’nin

C)  biyografilerin – Seni Bey’in

D)  seyahatnamelerin – Şeydi Ali Reis’in

E)  seyahatnamelerin – Ali Şir Nevai’nin

 

20.          Kimini vurguncu yaptı 39 harbi

Kimini karaborsacı

Laf olur diye dost çayı içmeyenler

Mahkemelik oldu rüşvet yüzünden

Gaz fişi, ekmek karnesi derken

Kimler karışmadı ki piyasaya

Kimini sefil etti 39 harbi

Kimini şair etti

Beni de gazete tiryakisi

Dadandık kahvelere ajans yüzünden

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Redif kullanılmamıştır.

B)  Serbest ölçüyle yazılmıştır.

C) Yinelemelere yer verilmiştir.

D)  Konuşma dilinin söz değerleriyle oluşturulmuştur.

E)  Biçim ve içerik bakımından toplumcu gerçekçi şiire özgü nitelikler taşımaktadır.

 

21.    Johann Wolfgang Von Goethe,Genç Werther’in Acıları

                             I                                             II

romanıyla dünya edebiyatında büyük beğeni top­lamıştır. Sanatının doruğu olarak kabul edilen yapıtı ise “Cromwell” adlı oyunudur.

III                    IV

Ruhunu şeytana satan büyücü Dr. Faust’un efsanesinden konusunu

V

alan bu yapıt sanatçının bütün hayatını kapsar.

 

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.            C) III.            D) IV.           E) V.

22.    Anonim halk edebiyatı sözlü ürünlerinden biri olan Karagöz

                           I                                                                    II

oyununda konular ve kahramanlar belirlidir. Karagöz, medrese

                                                                               III

kültürü ile yetişmiş Pişekâr’ın süslü  konuşmalarıyla alay ederek onu

                                       IV

gülünç durumlara düşürür. Çelebi, Tuzsuz Deli Bekir, Beberuhi

V

yardımcı  karakterlerden bazılarıdır.

Bu cümledeki bilgi yanlışının giderilmesi için aşa­ğıdaki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

A)  I. nin yerine “Âşık edebiyatı” getirilmeli

B)  II. nin yerine “orta oyununda” getirilmeli

C)  III. nün yerine “Kavuklu” getirilmeli

D)  IV. nün yerine “Hacivat’ın” getirilmeli

E)  V. nin yerine “Zenne, Denyo, Balama” getirilmeli

 

23.    I. Dönem Tanzimat sanatçılarıSanat toplum içindir.” görüşünü

                        I                                          II

benimsemişlerdir. Yapıtlarında da romantizm akımının belirgin

III

özellikleri görülür. Şiirde estetik değil içerik ön plana çıkarılmıştır.

IV

Batılı anlamda başarılı kabul edilen Kırık Hayatlar”. “Ferda-yı

                                                                             V

Garam” ve “Şık” gibi romanlar bu dönemde yazılmıştır.                                                                 

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.            C) III.            D) IV.          E) V.

 

24.    Aşağıdaki açıklamalardan hangisi ayraç içinde be­lirtilen sanatçıyla ilgili değildir?

A)  Edebiyatımızda, yaptığı radyo sohbetleriyle ve an­siklopedi çalışmalarıyla tanınmıştır. (Şevket Rado)

B)  “Kaplumbağalar”, “Tırpan” ve “Yılanların Öcü”, kır­sal yaşamı anlattığı romanlarıdır. (Sabahattin Ali)

C)  “Güneşi Yakanların Selamı” ve “Mısırkalyoniğne”, şiir türündeki yapıtlarıdır, (ilhan Berk)

D)  Edebiyatımızda masal yazan olarak tanınmış, folk­lor araştırmaları yapmıştır. (Eflatun Cem Güney)

E)  Mizahi bir anlayışı benimsemiş, “Hababam Sınıfı” adlı dizi yapıtıyla tanınmıştır. (Rıfat İlgaz)

 

25.          Bir kalemin ucundan hislerimiz akınca

Bir ince yol onları sıkıyor, daraltıyor

Beni anlayamazsan gözlerime bakınca

Göğsümü parçala bak kalbim nasıl atıyor

Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Bütün dizelerde redif kullanılmıştır.

B)  Son dizede birden çok yargı vardır.

C) İkinci dize öznesi ve nesnesi ortak bağımlı sıralı bir cümledir.

D) “Anlayamazsan” sözcüğü, geniş zamanın şartı bi­çiminde çekimlenmiş, kurallı bileşik bir eylemdir.

E)  İlk dizede “hisler” suya benzetilmiş, ancak su söylenmeyip suyun bir özelliği olan “akmak” söylene­rek tecahül-i arif yapılmıştır.

 

26.    Fransız edebiyatı sanatçısı Honore de Balzac aynı kahramanları

               I                                                   II

farklı farklı romanlarında kullanmış, böy­lece toplumsal yapıyı

 III

gerçekçi bir yaklaşımla gözler önüne sermeyi başarmıştır. Bunu yaparken iki bine yakın karakter oluşturmuştur. “Eugenie Grandet” ve

 IV

Oliver Twist tanınmış romanlarıdır.

          V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.           C) III.            D) IV.           E) V.

 

27. Saf (öz) şiir anlayışında estetik tavır ön plandadır. Bu anlayıştaki şairler didaktiklikten ve her türlü ideolojiden uzak durup; bir şey öğretmeyi değil, musikiyle ya da musikinin çağrıştırdığı imgelerle insanın estetik duyar­lılığını doyurmayı amaç edinirler.

Buna göre aşağıdakilerin hangisinde verilen dize­ler, saf (öz) şiir anlayışını örneklendirmez?

A)            Ağır, ağır çıkacaksın bu merdivenlerden

Eteklerinde güneş rengi bir yığın yaprak

Ve bir zaman bakacaksın semaya ağlayarak

B)            Canan gülüyor eski yerinde

Canan ki gündüzleri gelmez

Akşam görünür havz üzerinde

C)            Ne içindeyim zamanın

Ne de büsbütün dışında

Yekpare geniş bir anın

Parçalanmaz akışında

D)            Değil mi cephemizin sinesinde iman bir

Sevinme bir, acı bir, gaye aynı, vicdan bir

Değil mi ortada bir sine çarpıyor, yılmaz

Cihan yıkılsa emin ol bu cephe sarsılmaz

E)            Yeşil pencerenden bir gül at bana

Işıklarla dolsun kalbimin içi

Geldim işte mevsim gibi kapına

Gözlerimde bulut, saçlarımda çiğ

 

28.   Aşağıdaki özelliklerden hangisi klasik tragedya ve klasik komedyada ortaktır?

A)  İzleyenleri güldürerek düşündürmeyi amaçlama

B) Soylu kişilerden seçilen karakterlere yer verme

C)  Koro ve diyalog bölümlerine yer verme

D) Yalnızca mitolojilerden alınan konuları işleme

E)  Seçkin bir üslupla oluşturulma

 

29.    Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A)  Attilâ İlhan, “Kurtlar Sofrası” romanında; ülkedeki iş çevrelerini, basın ve eğlence endüstrisini gazeteci Mahmut Bey’in kişiliğinde ele alarak, yaşanan döne­mi tüm çıplaklığı ile ortaya koymuştur.

B)  Halit Ziya Uşaklıgil, “Nemide” romanında, annesi vereme yenik düşmüş ve kendisi de bu hastalığın pençesinde yaşam mücadelesi veren genç bir kı­zın yaşadıklarını anlatır.

C)  Hüseyin Rahmi’nin “Panorama” romanında; Halley Kuyruklu Yıldızı’nın dünyaya çarpacağı söylentisi yayılır, İrfan Galip bu konuyla ilgili konferanslar dü­zenlemeye karar verir.

D)  Peyami Safa, “Cumbadan Rumbaya” romanında; Cemile’nin kötü yaşamından, bîr anda Tahsin adın­daki zengin bir adama rastlayarak kurtuluşunu ve birbiri ardına gelişen ilginç olayları anlatır.

E)  Reşat Nuri, “Acımak” romanında, şefkatten yoksun bir çocukluk geçirdiğinden dolayı acıma duygusu olmayan Zehra adlı bir öğretmenin hayatını anlatır.

 

30.    —, Hz. Muhammed’in (SAV) doğumunu anlatan man­zum yapıtlardır. Bunların içinde en ünlüsü Süleyman Çelebi’nin “Vesiletü’n Necat” adlı yapıtıdır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A) Mersiyeler                    B) Mevlidler            C) Semailer

D) Münacatlar                   E) Şathiyeler

 

31.    Ziya Gökalp ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

A)  Türkçülük akımını bir sisteme bağlayıp topluma mal etmiştir.

B)  1911’de Selanik’te çıkan Genç Kalemler dergisin­de dil ve edebiyata dair yazılar yayımlamıştır.

C)  Halka ve ulusal kültür kaynaklarına gidilmesi yo­lunda genç sanatçılara önderlik yapmıştır.

D)  İnceleme, makale, didaktik şiir, manzum destan ve masal türlerinde yapıtlar kaleme almıştır.

E)  “Kendi Gök Kubbemiz” ve “Eski Şiirin Rüzgârıyla” şiirlerinin yer aldığı yapıtlardır.

 

32.    Aşağıdaki açıklamalardan hangisi ayraç içinde be­lirtilen yapıtla ilgili değildir?

A)  Hekim Hacı Paşa tarafından yazılan yapıtta, birçok hastalık açıklanmış; hastalıkların teşhis ve tedavile­ri hakkında bilgi verilmiştir. (Müntehabü’l Şifa)

B)  Haliloğlu Yahya Burgazi’nin bu yapıtı, insanlara toplumda nasıl davranmaları gerektiğini açıklayan dinî-ahlâkî nitelikli öğütler içerir. (Fütüvvetname)

C) Türk boylan arasında anlatılan Hz. Hamza öyküle­rinden oluşan yapıt, Hamzavi tarafından kaleme alınmıştır. (Hamzaname)

D)  Erzurumlu Kadı Darir tarafından kaleme alınmış, içinde manzum bölümlerin de bulunduğu mensur bir yapıttır. (Siretü’n Nebi)

E)  Ahmedi tarafından, İranlı şair Selman Saveci’nin aynı adı taşıyan yapıtından yola çıkılarak yazılmış, aşk temalı bir mesnevidir. (Hüsn ü Aşk)

 

33.    Orhan Asena ile İlgili aşağıdaki yargılardan hangi­si yanlıştır?

A)  Cumhuriyet Dönemi yazarlarımızdandır.

B)  Edebiyata şiir ile başlamış, daha sonra öykü ve oyun türünde yapıtlar vermiştir.

C)  Edebiyattaki ününü oyun türündeki yapıtlarıyla ka­zanmıştır.

D)  Yapıtlarında işlediği konular psikolojik ve toplumsal alanları da kapsayacak biçimde çeşitlilik gösterir.

E)  “Kocaoğlan”, “Fadik Kız”, “Tanrılar ve İnsanlar” ile “Hürrem Sultan” öykü türündeki yapıtlarıdır.

34.    Komedya türünde kaleme alınan yapıtta Harpagon, çok zengin ve cimri bir adamdır. Delikanlı bir oğlu ile gelinlik bir kızı vardır. Harpagon, bütün işlerini birtakım çıkarlar üzerine kurmaktadır. Kızını, sevdiği genç yeri­ne zengin bir ihtiyarla, oğlunu da yine zengin bir dul kadınla evlendirerek kendisi de oğlunun sevdiği kızla evlenmek hevesine kapılır. Bu yüzden, baba ile çocuk­lar arasında bir çatışma başlar. Oğlunun uşağı, Harpagon’u yola getirmek için onun paralarını çalar. Parala­rının çalındığını anlayan Harpagon, çileden çıkar. Sonunda, çocuklarının kendi istedikleri kişilerle evlenme­lerine razı olmak koşuluyla paralarına kavuşur.

Bu parçada sözü edilen yapıtın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Şehitler                   B) Montaigne               C) Gorki

D) Moliere                   E) Bacon

 

35.    Abdülhak Şinasi Hisar, romanlarında Doğu-Batı sorunsalını

                    I                                                         II

kültürel ve felsefi boyutlarıyla ele almıştır. Özellikle” Kara Kitap

III

adlı romanında bu tema bağlamında çok katmanlı bir edebi metin örneği sergilemiş­tir. “Cevdet Bey ve Oğulları ile Benim Adım

                                                    IV                                       V

Kırmızı” romanlarından bazılarıdır.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.            C) III.            D) IV.           E) V.

 

36.    Yazınsal yapıtlar, sanatçıyla toplumun ortak malıdır. İn­sanlar, çevre, toplumsal kurallar, geçmiş yaşayışlardan kaynaklanan olaylar, yenilikler, davranışlar sanatçılarda etki ve tepkiler oluşturur. Böylece yazınsal yapıtlar, sa­natçılarının bireysel yetenek ve yöntemleri ile toplumsal etkileşimin kaynaştığı ürünler olarak ortaya çıkar. —, yapıtlarında — işlemesi bunun güzel bir örneğidir.

Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilenlerin getirilmesi bilgi yanlışlığı­na yol açar?

A)  Yaşar Kemal’in – Çukurova ve çevresinde yaşanan olayları

B)  Halikarnas Balıkçısı’nın – Akdeniz ve Ege’de deni­ze bağlı olarak gelişen olayları

C)  Necati Cumalı’nın – Ege Bölgesi’deki köy ve kasa­ba yaşamını

D)  Sait Faik’in – Orta Anadolu’nun kırsal kesimlerinde­ki acımasız yaşamı

E)  Orhan Kemal’in – genellikle fabrika işçilerinin, kırsal kesim insanlarının ve gecekondu bölgelerinde otu­ranların yaşamını

 

37.    Aristophanes,  Eski Yunan edebiyatı tragedya yazarlarındandır.

                     I                    II                             III

Bulutlar” ve “Kurbağalar” bu türde kaleme aldığı başarılı yapıtlarıdır.

IV                     V

Bu parçadaki bilgi yanlışının giderilmesi için aşağı­daki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

A)  I. nin yerine “Sophokles” getirilmeli

B)  II. nin yerine “Latin” getirilmeli

C)  III. nün yerine “komedya” getirilmeli

D)  IV. nün yerine “Kral Oidipus” getirilmeli

E)  V. nin yerine “Agamemnon” getirilmeli

 

38.    Bu gazeli âlem beğense Ekrem Bey beğenmez. Çün­kü benimdir. Buna birçok şairimiz tarafından vaktiyle nazireler söylenmişti. Ekrem Bey o adamları sevmez. Çünkü benim gazelime nazire söylemişlerdir. Adı ge­çen gazele Tahir Bey tarafından dahi nazire söylenip Elhan’a yazılmışken sonradan çizilmiş olması söylen­tisi de bu iddiayı doğrulamaktadır. Bir öğrenci elbette öğretmeninin huyunu suyunu bilip ona göre davranır. Zavallı Tahir Bey de -ne yapsın- Üstat Ekrem’i darılt­mak istemediğinden Elhan müsveddesini ona içinde­ki “gark-ı nur” naziresini çizdikten sonra sunmayı uy­gun bulmuş.

Muallim Naci’nin “Demdeme” adlı yapıtından alınan bu parçanın yazınsal türü aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Deneme                   B) Eleştiri                 C) Söylev

D) Mülakat                   E) Röportaj

 

39.    Halide Edip Adıvar, Türkçülük akımının etkisinde katarak

I

Paris’te Bir Türk adlı ütopya ağırlıklı romanı yazmıştır.

            II                                                    III

Sinekli Bakkal ve “Tatarcık” toplumsal yaşamı

           IV                        V

ele aldığı romanlarıdır.

Bu parçadaki bilgi yanlışının giderilmesi için aşağı­daki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

A)  I. nin yerine “Ahmet Mithat” getirilmeli

B)  II. nin yerine “Yeni Turan” getirilmeli

C)  III. nün yerine “oyunu” getirilmeli

D)  IV. nün yerine “Vurun Kahpeye” getirilmeli

E)  V. nin yerine “Yolpalas Cinayeti” getirilmeli

 

40.    “Kiralık Konak” adlı yapıt ile ilgili aşağıdaki yargılar­dan hangisi yanlıştır?

A)  Romantik bir anlayışla yazılmış bir romandır.

B)  Üç ayrı kuşak arasındaki görüş, duygu ve yaşayış ayrılıkları üzerinde durulmuştur.

C)  Servet Bey, Seniha, Cemil ve Hakkı Celis kahra­manlarından bazılarıdır.

D)  Yakup Kadri tarafından kaleme alınmıştır.

E)  Aşırı Batı hayranı züppe tipi, başarılı bir biçimde çi­zilmiştir.

 

41.    Terkib-i bent ve terci-i bentte, bentleri birbirine bağ­layan beyitlere ne ad verilir?

A)  Taç beyit

B)  Matla beyti

C)  Makta beyti

D)  Vasıta beyti

E)  Şah beyit

 

42.    Kutadgu Bilig ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgi­lerden hangisi yanlıştır?

A)  Yusuf Has Hacip tarafından kaleme alınmıştır.

B)  Sefaretname türünün başarılı bir örneğidir.

C)  Bir bölümü mesnevi biçiminde, bir bölümü dörtlük­ler halinde yazılmıştır.

D)  İnsanlara ve devlet yöneticilerine yapılan öğütleri içermektedir.

E)  Çeşitli kavramları temsil eden dört kişinin kendi aralarında konuşarak gerçeklere varmaya çalışma­ları anlatılır.

 

43.    Yahya Kemal, edebiyatımızda “akşam şairi” olarak tanınmıştır.

                    I                                                  II

Fecri Âti’nin en önemli şairidir. Topluluğun dağılmasından

        III

sonra sanat yaşamını bağımsız olarak sürdürmüştür.

                                       IV

Aşk ve doğa temalı, müzikalitesi yüksek şiirler yazmıştır.

V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.              B) II.             C) III.             D) IV.            E) V.

 

44.    Ahmet Haşim: “Şiir, nesre çevrilmesi mümkün olma­yan nazımdır.” der.

Bu cümle ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Özne, nesne ve yüklemden oluşmuştur.

B)  Birden çok ünlü düşmesi vardır.

C)  Sıfat-fiil ve isim-fiile yer verilmiştir.

D)  Alıntı cümle, iki öğeli bir ad cümlesidir.

E)  Dil, heyecana bağlı işlevinde kullanılmıştır.

 

45.    Hafız Nuri Efendi, kapının arkasından şemsiyesini aldı ve yavaşça sokağa çıktı. Neden? Bir işi mi var? Birini mi görecekti? Hiçbir işi yok. Hiç çıkmasa da olabilirdi. Ancak, çıkmış bütündü. Ayakları onu dört yol ağzına doğru götürdü. İki evin arasındaki dar aralıktan, vagonların geçtiği görülüyor. Vagonlar geçti, geçti ve sonra birdenbire bitti.

Bu parçayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)  Kısa cümleler kullanılmıştır.

B)  Bağlı cümlelere yer verilmiştir.

C)  Belirli geçmiş zamanla çekimlenmiş fiiller vardır.

D)  Olaylar, oluş sırasına göre anlatılmıştır.

E)  Olaylar, kahraman anlatıcının bakış açısıyla veril­miştir.

 

46.          Sözün bilmez bazı nadan elinden

Erkân ağlar, usul ağlar, yol ağlar

Bülbülün feryadı gonca gülünden

Gülsen ağlar, bülbül ağlar, gül ağlar

Bu dörtlükle “ağlar” sözcüğünün yinelenmesiyle ya­pılan edebî sanata ne ad verilir?

A)  İntak

B)  Hüsn-i talil

C)  Tekrir

D)  Tecahül-i arif

E)  Mecaz-ı mürsel

 

47.    Hüseyin Cahit Yalçın ile ilgili olarak aşağıdaki yar­gılardan hangisi yanlıştır?

A)  Makaleleriyle yeni edebiyatı savunmuştur.

B)  Yapıtlarını realizmin etkisinde oluşturmuştur.

C)  “Hayal İçinde” ve “Nadide” adlı romanları vardır.

D)  “Zafername”de eleştirilerini yayımlamıştır.

E)  Yayımladığı bir makale, Servet-i Fünun dergisinin kapatılmasına yol açmıştır.

 

48.    “KabusnameMercimek Ahmet’in Farsçadan çevirdiği

                   I                          II

ve didaktik nitelikteki bir yapıtıdır. “Tazarrunameise Gülşehri’nin

  III                              IV

Farsçadan çevirdiği mesnevi türünde bir yapıtıdır.

V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.           C) III.            D) IV.           E) V.

 

49.    Düzenleyicilerinin, derleyicilerinin ve yörelerinin adıyla anılan anonim halk edebiyatı ürünlerine ne ad verilir?

A) Mani                      B) Şarkı                      C) Türkü

D) Koşma                   E) Varsağı

 

50.    Aşağıdaki şairlerden hangisi ötekilerden farklı bir şiir anlayışının temsilcidir?

A)  Ziya Osman Saba

B)  Vasfi Mahir Kocatürk

C) Yaşar Nabi Nayır

D)  Sabri Esat Siyavuşgil

E)  Nazım Hikmet Ran

 

51.    Aşağıdakilerden hangisi olay çevresinde oluşan, göstermeye bağlı edebî metinlerden biri değildir?

A) Tragedya             B) Komedya            C) Meddah

D) Dram                     E) Roman

 

52.    Aşağıdakilerden hangisi modernizmi esas alan ro­man yazan sanatçılarımızdan biri değildir?

A)  Yusuf Atılgan

B)  Oğuz Atay

C)  Orhan Pamuk

D)  Attilâ ilhan

E)  Ahmet Rasim

 

53.    Suut Kemal Yetkin, yapıtlarında, Anadolu kırsalındaki

                      I                                                    II

yaşamı gerçekçi bir anlayışla işlemiştir. “Değirmen” ve

                      III                                                IV

İçimizdeki Şeytan” tanınmış yapıtlarındandır.

             V

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

A) I.             B) II.           C) III.            D) IV.           E) V. 

 

54.    Benim olsaydın, ah bu mümkün olsaydı… Seni uzak, uzak, bu insanlardan pek uzak bir yere götürürdüm; öyle bir yere götürürdüm ki orada yalnız tabiatla kalır­dık. Denizle, semâ ile, sahra ile kalırdık… Sade ikimiz kalırdık… Orada, yalnız ormanda yapraklarla inleyen medhûr rüzgârın, uzakta dalgalarla döğünen medhûş denizin, gökte şimşekleriyle gürleyen haşin yıldırımın sesiyle kalırdık… sade ikimiz kalırdık… Sade ikimiz, unutmuş, unutulmuş, her türlü kayıddan âzâde iki mevcûd gibi yaşardık, ilk insanlar gibi yaşardık, benim olsaydın felâketlerine, merâretlerine, afetlerine taham­mül için kuvvet bulur, hayatımın sebebini anlardım, benim olsaydın hayatı severdim.

Bu parçanın biçim ve içerik özelliklerine göre aşağıdakilerin hangisinden alındığı söylenebilir?

A)  Gezi yazısından

B)  Murabbadan

C)  Serbest müstezattan

D)  Mensur şiirden

E)  Manzum hikâyeden

 

55.          Gittin gelmez illere sevdiğim benim

Ağlarım yaşımı silen bulunmaz

Sen bir kere öldün bense her daim

Bir canlı cenazeyim bilen bulunmaz

Bu dizeler biçim ve içerik özelliklerine göre aşağı­daki şiir türlerinin hangisinden alınmış olabilir?

A) Devriye                      B) Taşlama                    C) Ağıt

D) Koçaklama                E) Sathiye

 

56.          Başka söz söylemem aşktan yana ben

Yaralı bir kuşum battım kana ben

Ömrümce baş koydum güzelliğine

Azatsız köleyim bil ki sana ben

Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?

A) Benzetme                  B) Uyak                    C) Redif

D) Ölçü                           E) Nakarat

 

 

CEVAPLAR

1-

D

15-

B

29-

C

43-

A

2-

E

16-

E

30-

B

44-

E

3-

B

17-

E

31-

E

45-

E

4-

A

18-

A

32-

E

46-

C

5-

A

19-

D

33-

E

47-

D

6-

C

20-

A

34-

D

48-

C

7-

A

21-

C

35-

A

49-

C

8-

C

22-

D

36-

D

50-

E

9-

C

23-

E

37-

C

51-

E

10-

A

24-

B

38-

B

52-

E

11-

E

25-

E

39-

B

53-

A

12-

D

26-

E

40-

A

54-

D

13-

C

27-

D

41-

D

55-

C

14-

A

28-

C

42-

B

56-

E

 

Bunları da gezebilirsin.

AYT Edebiyat Denemesi – 25

AYT EDEBİYAT DENEMESİ – 25 1. Herman Melville, dünya edebiyatında eşine rastlanmayan (I)(benzeri bulunmayan) bir …