Edebi Sanatlar – 3

EDEBİ SANATLAR – 3

1.     Ordu’nun dereleri

Aksa yukarı aksa

Vermem seni elere

Ordu üstüme kalksa

Yukarıdaki dörtlükte altı çizili sözle yapılan edebi sanat aşağıdakilerden hangisidir?

A)    Mübalağa

B)    Mecaz-ı Mürsel

C)    Tenasüp

D)    Telmih

E)    Cinas

 

2.     İstiare (eğretileme), benzetme amacıyla yapılan bir mecazlaştırmadır. İstiarede ya benzeyen veya kendisine benzetilen bulunur.

Buna göre aşağıdaki dizelerin hangisinde istiare vardır?

A)    Saçlarına yıldız düşmüş, koparma anne!

B)    Görünmez bir mezarlıktır zaman.

C)    Sırma saçlım, gül yanaklım.

D)    Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilal!

E)    Değirmen misali döner başım.

 

3.     Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yalnızca benzeyen ve kendisine benzetilenle yapılan bir teşbih (yalın benzetme) vardır?

A)    Dünya zindan görünüyor gözüme.

B)    Sınıf bağırıyor, öğretmense kızıyor.

C)    Altın sarısı gibi saçları ne hoştur öyle.

D)    Adam tilki gibi kurnazdı.

E)    Deniz ölü gibi durgun bugün.

 

4.       I.    Yeni bir ülkede yem vermek için atlarına

Nice atlı tuğlarla kapılmış fetih rüzgârına

II.    Bir fikir ki sıcak yarada kezzap

Bir fikir ki beyin zarında sülük

III.    Selamın geçiyor besbelli

Yeşermiş telgraf telleri

IV.    Eyüp gibi sabır ettim cefama

Dahi gelmez misin insafa?

V.    Acep beni sorar m’ola

O kaşları keman şimdi?

Yukarıdaki numaralandırılmış ikiliklerde bulunan söz sanatları eşleştirildiğinde hangisi dışta kalır?

A) I          B) II          C) III          D) IV         E) V

 

5.     Bağda meyler içilir, nâleler eyler neyler

Sesi çıkmaz acaba bülbül uyur mu neyler

Bu beyitte bulunan söz sanatları aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

A)    Teşhis – kinaye – tariz

B)    Cinas – teşhis – aliterasyon

C)    Cinas – tecahül-i arif – kinaye

D)    Aliterasyon – teşhis – mecaz-ı mürsel

E)    Mecaz-ı mürsel – tariz – kinaye

6.     Büyük bir ihracat işi için yurtdışına giden işadamı olumsuz bir sonuçla yurda döndüğünde, ortakları durumu sormuşlar:

–      Bol bol hava aldık, demiş.

Bu diyalogda görülen söz sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Kinaye

B) Teşbih

C) İstiare

D) Tezat

E) Tevriye

 

7.     “Aslanlar korkusuzca sınırlarımızı bekliyor.” cümlesinde yapılan söz sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

A)    Teşbih (Benzetme)

B)    İstiare (Eğretileme)

C)    Mübalağa (Abartma)

D)    Telmih (Anımsatma)

E)    Tenasüp (Uygunluk)

8.     Her gününü, eğlenerek, gezip tozarak geçiren kızına annesi dönerek:

–      Hamarat kızım, bugün bize baklava mı yapmış acaba? dedi.

Bu diyalogda annenin kızına söylediği söz hangi sanatın çerçevesindedir?

A)    Kinaye

B)    Tariz

C)    İstiare

D)    Tezat

E)    Mübalağa

 

9.     “Bir sözü gerçek anlamıyla da düşünmek mümkün iken,sözün mecaz anlamını kastetme sanatına kinaye denir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kinaye yoktur?

A)    Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.

B)    Her zaman kapısı açıktır onun.

C)    Bu hastane, Selimiye’den Karacaahmet mezarlığına çıkan yolun en kestirmesi.

D)    Nerde bir gül bitse etrafı diken.

E)    Adamakla mal tükenmez.

 

10.   “Nedim-i zarı bir kâfir esir etmiş işitmiştim.

Sen ol cellad-ı din ol düşmen-i iman mısın kâfir.”

Yukarıdaki beyitte sevgilisine seslenen Nedim, “İnleyen Nedim’i bir kâfir tutsak etmiş diye işit­miştim; yoksa din celladı, o iman düşmanı olan sen misin?” diye sitemde bulunuyor.

Buna göre şair aşağıdaki söz sanatlarından hangisine başvurmuş olur?

A) Telmih

B) Mecaz-ı Mürsel

C) Kinaye

D) Tecahül-i Arif

E) İstifham

 

11.   “Halikarnas Balıkçısı’nda, Bodrum balıkçılarının yaşantısını bütün yönleriyle ve bütün çıplaklığıyla bulursunuz.”

Bu cümlede “Halikarnas Balıkçısı” sözünün kullanılışına benzer bir kullanım aşağıdakilerin hangisinde vardır?

A)    Selim İleri, daha çok öykü dalında eser vermiştir.

B)    Yusuf Hayaloğlu, çoğu şiirini bestelemiş ve okumuştur da.

C)    Elif Şafak, günümüz yazarlarının en çok okunanlarındandır.

D)    Murathan Mungan, yeni şiir kitabını 2007 yazı gibi çıkaracakmış.

E)    Attila İlhan, “Maviciler” akımının kurucusuydu.

 

12.   Bir mavi balon mudur bu yaz

İçi sevda dolu yolculuk

Bu beyitte yapılan edebi sanat aşağıdakilerden hangisidir?

A) Tevriye

B) İstiare

C) Mecaz-ı Mürsel

D) Telmih

E) Teşbih

CEVAPLAR

1 B

2 A

3 A

4 D

5 B

6 A

7 B

8 B

9 E

10 D

11 C

12 E

 

Bunları da gezebilirsin.

Anlatım Teknikleri (Açıklama, Tartışma, Betimleme, Öyküleme) Örnekler

ANLATIM TEKNİKLERİ Bir yazıda iletilmek istenen mesaja ve o yazının türü­ne göre çeşitli anlatım biçimleri …