Cumhuriyet Dönemi Şiirinde Ortaya Topluluklar, Özellikleri, Temsilcileri…

Cumhuriyet Dönemi Şiirinde Ortaya Topluluklar, Özellikleri, Temsilcileri

SAF ŞİİR ANLAYIŞI

Özellikleri
• İmgeye, sanatlı söyleyişe yer verilir.
• “Sanat sanat içindir” anlayışı hakim­dir.
• Bireysellik, gizemcilik, simgecilik, ruh, masal, rüya, aşk, doğa gibi lirik temalar işlenir.
• Duygu ve çağrışımlara yer verilir.
• Sözcüklere yan ve mecaz anlam yüklenir.
• İç ahenk, ses, musiki ve şekil güzelli­ği önemlidir.
• Sembolizm akımının etkisi görülür.
• Şiire özgü düşsel bir âlem vardır.
• Didaktizm ve ideoloji yoktur, estetik haz uyandırmak esastır.
• Anlaşılmak için değil, duyulmak ve hissedilmek için şiir yazılır.  
SanatçılarıZiya Osman SabaVasfi Mahir Kocatürk  • Sabri Esat Siyavuşgil  • Muammer Lütfi Bahşi  • Cevdet Kudret Solok  • Yaşar Nabi Nayır  • Kenan Hulusi Koray
Ahmet Hamdi Tanpınar  • Ahmet Muhip Dıranas  • Necip Fazıl Kısakürek  • Cahit Sıtkı Tarancı  • Fazıl Hüsnü Dağlarca  • Behçet Necatigil  • Asaf Halet Çelebi  • Sedat Umran

MİLLÎ EDEBİYAT ANLAYIŞINI YANSITAN ŞİİR

Özellikleri
• Şiirde temel konu olarak “memle­ket” i ele aldılar.
• Millî ve yerel unsurlara yer verdiler.
• Tarih, kahramanlık ve Kurtuluş Savaşı’yla ilgili konular işlediler.
• Anadolu insanının duyarlılığını ele aldılar.
• Halkın günlük konuşma dilini kul­landılar.
• Halk şiiri nazım biçimlerinden ya­rarlandılar.
• Hece ölçüsü ve dörtlük nazım biri­mini kullandılar.
• Millî romantik bir tutum sergilediler.
• Beş Hececiler topluluğu bu anlayış­ta önemli yer tutar.
Faruk Nafiz ÇamlıbelEnis Behiç Koryürek  • Halit Fahri Ozansoy  • Orhan Seyfi OrhonYusuf Ziya Ortaç
Kemalettin Kamu  • Orhan Şaik Gökyay  • Arif Nihat Asya  • Ahmet Kutsi Tecer  • Cahit Külebi  • Bekir Sıtkı Erdoğan  • Behçet Kemal Çağlar  • Zeki Ömer Defne  • Ömer Bedrettin Uşaklı  • Bedri Rahmi Eyüboğlu  • Şükufe Nihal Başar  • Mithat Cemal Kuntay  • Halide Nusret Zorlutuna  • Niyazi Yıldırım Gençosmanoğlu

TOPLUMCU EĞİLİMLERİ  YANSITAN ŞİİR (1923 – 1960)

Özellikleri
• Ölçü, uyak, nazım biçimi, dörtlük, bent gibi biçimsel unsurlar yoktur.
• Temelinde ideoloji ve öğreticilik vardır.
• Toplumcu gerçekçi anlayışla geniş kitlelere hitap edilir; köy, halk, işçi kavramları etrafında şekillenir.
• Dilin kalabalıkları harekete geçirme işlevinden yararlanılır.
• Şiirde görsellik, karmaşık biçimler ve teknikler vardır.
• Dizelerde, paralellik, simetrik akışlar, kırılmalar, dalgalanmalar vardır. • Materyalist ve Marksist bir dünya görüşü hakimdir.
• Rus şair Mayakovski’nin etkisi vardır.
• Fütürizm akımının etkisi vardır. • İkinci Dünya Savaşı’nın getirdiği ekonomik sıkıntıları eserlerine yan­sıttılar.
SanatçılarıNazım Hikmet RanRıfat IlgazAttila İlhanAhmed ArifArif DamarH. Hüseyin Korkmazgil

GARİP HAREKETİ(I. YENİ) (1940-1950)

Özellikleri
• Geleneksel şiire, eski şiire karşı çıktı­lar.
• Şiiri, biçimsel özelliklerden kurtarıp ölçüsüz, uyaksız şiir yazdılar.
• Serbest ölçüyü kullandılar.
• Süslü, şairane söyleyişten kaçın­dılar.
• Sade dile, halk söyleyişine yer verdiler.
• Gündelik konuları, sıradan insan­ları işlediler.
•Toplumsal aksaklıkları mizahi, nükteli bir dille aktardılar.
• Sürrealizm akımından etkilendiler.
• Şiirlerini “Garip” adlı şiir kitabında topladıkları için “Garipçiler” olarak anıldılar.
SanatçılarıOrhan Veli KanıkMelih Cevdet AndayOktay Rifat Horozcu

İKİNCİ YENİ ŞİİRİ(1950-1965)

Özellikleri
• Birinci Yeni’ye tepki olarak doğmuştur.
• Serbest ölçüyü kullandılar.
•Anlamdan ziyade söyleyişe, imgeye ve söz sanatlarına önem verdiler.
• Konu, öykü ve olayı şiirin bünyesinden attılar.
• Kapalı ve soyut bir anlatımı tercih et­tiler.
• Günlük konuşma dilini dışladılar.
• Bireyin kendine ve topluma yabancılaş­ması, bunalım ve yalnızlığı işlediler.
•Bilinçaltına eğilerek her türlü sınırlayıcı­lıktan kaçındılar.
• Duygu ve çağrışımdan yararlandılar.
• Konuşma diline, halk diline sırt çevir­diler.
• Aydın bir okuyucu kitlesine seslendiler.
Sürrealizm, dadaizm ve egzistansiya­lizmden etkilendiler.
SanatçılarıCemal SüreyaEdip CanseverEce Ayhan Turgut Uyarİlhan BerkÜlkü Tamer

1960 SONRASI TOPLUMCU EĞİLİMLERİ YANSITAN ŞİİR

Özellikleri
• Umut, direnme, sorgulama ve gelece­ğe inanç temalarını işlediler.
• Politik, sosyal mesajlar vererek slogan üslubunu kullandılar.
• İdeolojik tavır takındılar, Marksist bir söylem geliştirdiler.
• Kendilerini toplumun sözcüsü olarak gördüler.
• Biçimden çok içeriğe önem verdiler.
• Anlatımda açıklığı önemseyerek so­mut şiire yöneldiler.
• Serbest ölçü geleneğini sürdürdüler.
Sanatçılarıİsmet ÖzelAtaol BehramoğluNihat BehramSüreyya BerfeRefik DurbaşCeyhun Atuf KansuKemal ÖzerCan YücelGülten AkınÖzdemir Asaf

1980 SONRASI ŞİİR

Özellikleri
• Geleneksel ve modern şiirin anla­tım olanaklarından yararlandılar.
• Bireysel sorunlardan ve toplumsal hareketlerden yola çıkarak gerçek­liği irdeleyen, imgeye ve metafora dayalı bir şiir ortaya koydular.
• Görünür gerçekliğin yanı sıra gizli olanı yakalamayı esas alan hem açık hem kapalı bir şiir geliştirdiler.
• Mistisizmi, gizemciliği ve toplum­sal sorunları gerçekliğin ötesine geçerek anlatmaya çalıştılar.
• İkinci Yeni’ye özgü imge ve çağ­rışıma dayalı bir anlatım tercih ettiler.
• Kapalı ve karmaşık bir anlatım seçtiler.
• İçerikten çok, biçim ve söyleyişe önem verdiler.
• Şiiri düzyazıya yaklaştırdılar.
SanatçılarıHaydar ErgülenHüseyin AtlansoyMurathan MunganEnis BaturTurgay FişekçiÜmit Yaşar Oğuzcan

DİNÎ DEĞERLERİ, GELENEĞE DUYARLIĞI VE METAFİZİK ANLAYIŞI YANSITAN MODERN ŞİİR

Özellikleri
• Bir kısmı Garip hareketine karşı çıkarken bir kısmı bu hareketin deneyiminden yararlandı.
• Bireysel bir şiir ortaya koymaya çalıştılar.
• Serbest nazım geleneğini devam ettirdiler.
• Bazıları şairaneliğe önem vererek anlam kapalılığına yöneldi.
• Okumuş zümre ile halkın zevkini bir potada birleştirdiler.
Hisarcılar
• Hisarcılar, Batı’ya karşı millî ve ma­nevi değerleri savundular.
• Geleneğe aykırı düşmeden yeni­likçi tavır sergilediler.
• Edebiyatın dili yaşayan Türkçe ol­malıdır, görüşünü savundular.
Sanatçıları
Sezai KarakoçErdem BeyazıtCahit ZarifoğluNurullah GençEbubekir EroğluNuri PakdilA. Vahap AkbaşArif Ay
Hisarcılar (1950)Mehmet Çınarlıİlhan GeçerMustafa Necati KaraerYavuz Bülent BakilerMunis Faik OzansoyGültekin Samanoğlu

CUMHURİYET DÖNEMİ HALK ŞİİRİ

Özellikleri
• Saz eşliğinde şiir söyleme gelene­ğini devam ettirdiler.
• Şairlerin çoğu usta-çırak ilişkisiyle yetiştiler.
• Geleneksel konuların yanında güncel konuları da işlediler.
• Önceki dönemlere göre daha sade bir dile şiir söylediler.
• Hece ölçüsü ve dörtlük nazım biri­mi kullandılar.
• Âşık Veysel bu dönemin en önemli şairi kabul edilir.
SanatçılarıÂşık Veysel ŞatıroğluÂşık ReyhaniÂşık Murat ÇobanoğluÂşık Şeref TaşlıovaÂşık Mahzuni ŞerifÂşık FeymaniÂbdurrahim KarakoçNeşet ErtaşÂşık DaimiAli İzzet ÖzkanDavut SulariSefil Selimi

 



Bunları da gezebilirsin.

blank

Aşık Daimi, Ali İzzet Özkan, Davut Sulari, Sefil Selimi Hayatı ve Eserleri…

Aşık Daimi Kimdir, Hayatı, Biyografisi, Eserleri, Özellikleri, Edebi Kişiliği… Erzincan yöresi aşıklarından olup İstanbul’da yaşamıştır. …